Adolf Szelążek biskup Łucki
Artykuły

9 lutego minęło 60 lat od dnia śmierci biskupa Adolfa Piotra Szelążka, ostatniego ordynariusza diecezji Łuckiej przed agresją sowiecką na te tereny.

14 lutego w łuckiej katedrze Świętych Apostołów Piotra i Pawła została odprawiona Msza Święta żałobna, której przewodniczył Jego Ekscelencja Arcybiskup Ivan Jurkovič, Nuncjusz Apostolski na Ukrainie.

Przed Liturgią p. dr hab. Włodzimierz Osadczy, profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, wygłosił referat pt. Diecezja Łucka i jej pasterz, biskup Adolf Piotr Szelążek, w którym wyeksponował życiorys biskupa Szelążka na tle realiów politycznych i religijnych tamtych czasów, a także naszkicował ich kontekst historyczny.

W uroczystościach uczestniczyli hierarchowie rzymskokatoliccy: ks. bp Bronisław Biernacki – ordynariusz diecezji Odesko-Symferopolskiej, ks. bp Marian Buczek – ordynariusz diecezji Charkowsko-Zaporoskiej, ks. bp Witalij Skomarowski – biskup pomocniczy diecezji Kijowsko-Żytomierskiej oraz gospodarz – ks. bp Marcjan Trofimiak, ordynariusz diecezji Łuckiej. Kościół Greckokatolicki reprezentował o. infułat Roman Behej z egzarchatu Łuckiego.

Głosząc homilię bp Marcjan Trodimiak podkreślił, iż biskup Szelążek został mianowany ordynariuszem diecezji Łuckiej w bardzo trudnych czasach. Na północnym wschodzie pojawiła się nowa granica, która oderwała od diecezji dużą ilość parafii, które znalazły się pod okupacją sowiecką. W roku 1939 granica ta przesunęła się dalej na zachód i w jej obrębie znalazła się wówczas cała diecezja. Nowa (sowiecka) władza zaczęła od tego, iż wyrzuciła biskupa z jego rezydencji. Rozpoczęły się prześladowania osób duchownych. 23 czerwca 1941 roku NKWD dokonała egzekucji więźniów łuckiego więzienia, które znajdowało się w dawnym klasztorze sióstr Brygidek. Zginęło wtedy ponad cztery tysiące osób. W tymże roku zaczęła się okupacja niemiecka, co nie polepszyło sytuacji nie zważając nawet na to, że biskup wysłał kilku księży na wschodnie tereny Ukrainy.

001

Najbardziej tragicznym dla diecezji Łuckiej był rok 1943. W samą tylko niedzielę, 11 lipca 1943 roku, zaatakowanych zostało jednocześnie ponad 160 miejscowości, wskutek czego zginęły tysiące katolików, zamordowanych również zostało 21 kapłanów.

W roku 1944 powróciła władza sowiecka. W 1945 r. biskup Szelążek został aresztowany, a w roku 1946 – dzięki interwencji Stolicy Apostolskiej – uwolniony i deportowany do Polski, gdzie zmarł 9 lutego 1950 roku.

Biskup Marcjan Trofimiak położył akcent na niezłomnej wierze i wierności biskupa Adolfa Piotra Szelążka, jak również kapłanów diecezji Łuckiej, którzy wierni swojemu powołaniu, nie zważając na prześladowania, służyli Panu Bogu i Kościołowi. Obecne odrodzenie życia religijnego na Ukrainie jest owocem ich bohaterstwa.

Biskup wspomniał również kapłanów diecezji Łuckiej – Antoniego Chomickiego, Władysława Bukowińskiego, Bronisława Drzepeckiego, Adolfa Kukurydzińskiego, Józefa Kuczyńskiego, Andrzeja Gładysiewicza, którzy przeszli przez gehennę łagrów stalinowskich i mimo to służyli Kościołowi do końca.

Na zakończenie homilii bp Trofimiak powtórzył, że my jesteśmy ich spadkobiercami, jesteśmy ich dziećmi.

Wiaczesław KRYSZTAL

Powiązane publikacje
Polskie stowarzyszenie z Lubomla uporządkowało cmentarz w Rymaczach
Wydarzenia
Członkowie Stowarzyszenia Kultury Polskiej im. Michała Ogińskiego w Lubomlu przeprowadzili kolejną akcję porządkowania cmentarza w Rymaczach.
01 września 2026
W Boratynie startuje projekt poświęcony polskiej kulturze ludowej
Wydarzenia
W Boratynie rozpoczyna się realizacja projektu artystyczno-edukacyjnego «Wizerunki różnych regionów Polski», którego celem jest przybliżenie dzieciom i młodzieży bogactwa polskiej kultury ludowej.
01 września 2026
Młodzież z Równego poznawała sztukę ogrodową Wołynia
Wydarzenia
Młodzież z Równego uczyła się języka polskiego, poznawała historię oraz zwiedzała zabytki sztuki ogrodowej w ramach «Szkoły architektury. Zabytki sztuki ogrodowej Wołynia». Półkolonie, w których wzięło udział ponad 20 uczniów polskiego pochodzenia, przez 10 dni pomagały w odkrywaniu ciekawych obiektów w regionie.
31 sierpnia 2026
Makrokosmos Duncana
Artykuły
30 sierpnia, w Międzynarodowym Dniu Pamięci Osób Zaginionych, w Wołyńskiej Obwodowej Bibliotece dla Młodzieży w Łucku otwarto wystawę fotograficzną «Makrokosmos pola bitwy», na której prezentowane są zdjęcia żołnierza Oleksandra Kraiły, który zaginął na początku 2025 r.
31 sierpnia 2026
W Ostrówkach odbył się pogrzeb 55 ofiar Zbrodni Wołyńskiej
Wydarzenia
30 sierpnia na cmentarzu parafialnym w Ostrówkach, nieistniejącej obecnie wsi (teren współczesnego rejonu kowelskiego, dawniej powiatu lubomelskiego) odbyły się uroczystości pogrzebowe ofiar Zbrodni Wołyńskiej w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej ekshumowanych latem br.
31 sierpnia 2026
Msza święta w Dniu Pamięci Obrońców Ukrainy
Wydarzenia
29 sierpnia obchodzony jest Dzień Pamięci Obrońców Ukrainy poległych w walce o wolność i niepodległość państwa. Kojarzony jest przede wszystkim w kotłem iłowajskim z 2014 r., kiedy to podczas wycofywania się tzw. zielonym korytarzem ukraińskie wojsko zostało ostrzelane przez wroga.
29 sierpnia 2026
Trzy ukraińskie zespoły wystąpiły w Łucku podczas 19. edycji Festiwalu ART JAZZ
Wydarzenia
Hyphen Dash, Usein Bekirov Quartet feat. Rafał Sarnecki oraz Yevhenii Dubovyk Project & Kateryna Avdysh zagrały w Łucku podczas 19. Międzynarodowego Festiwalu Jazzowego ART JAZZ. Ten tradycyjny dla Wołynia festiwal jazzowy odbył się 27 sierpnia w Łuckim Centrum Biznesowym.
28 sierpnia 2026
W Równem odbył się koncert pieśni polskiej
Wydarzenia
W ramach projektu «Polskie Głosy Wołynia» w Równem odbył się koncert pieśni polskiej, który zgromadził przedstawicieli Polonii, osoby polskiego pochodzenia oraz mieszkańców zainteresowanych polską kulturą.
28 sierpnia 2026
Po Polsce z Wiesławem: Na Przełęczy Łupkowskiej – między historią, naturą i legendą
Artykuły
Na południowo wschodnich krańcach Polski, gdzie Beskid Niski łagodnie opada ku granicy ze Słowacją, znajduje się miejsce szczególne. Przełęcz Łupkowska i okoliczne doliny to przestrzeń, w której historia, przyroda i pamięć dawnych mieszkańców splatają się z lokalnymi legendami. To właśnie one nadają temu regionowi niezwykły, niemal metafizyczny charakter.
28 sierpnia 2026