Cenzura w łuckim wydaniu: kara za cytowanie
Artykuły

Uwaga całej Ukrainy jest skupiona na wydarzeniach w Kijowie. Cały czas napływają też wiadomości o atakach na działaczy, związanych z protestami, w różnych miastach Ukrainy. W Łucku prześladowania dotknęły też teatru «Harmider», który w sposób artystyczny nawiązał do wydarzeń na Ukrainie.

 

Teatr «Harmider» działa przy Łuckim Rejonowym Domu Kultury. Wyróżnia się w środowisku artystycznym Łucka niezależnością, zaangażowaniem i aktywnością społeczną. Około 30 osób gra, pracuje nad scenariuszami, oprawą muzyczną i dekoracjami, organizuje imprezy artystyczne i dba o promocję miasta. To wszystko aktorzy robią na zasadach społecznych – ale profesjonalnie. Pełne sale na przedstawieniach są tego najlepszym dowodem.

 

DSC 1905

Wstrząśnięci wiadomością o okrutnym rozpędzeniu młodzieży na Euromajdanie 30 listopada, artyści postanowili nie omijać bolesnego tematu w swojej sztuce. Zapożyczone z blogów i sieci społecznościowych teksty przedstawienia «AU! Powiedziane milionom» uzupełniono o cytaty wpisów świadków i uczestników tragicznych wydarzeń. Karygodne? Zdaniem władz rejonu łuckiego – jak najbardziej. O tym, jakie były skutki używania cytatów, przedstawiciele teatru opowiedzieli na konferencji prasowej 21 stycznia.

 

Nagranie z przedstawienia, które pojawiło się na stronie teatru i w mediach internetowych, wywołało falę niezadowolenia ze strony władz rejonu. Pojawiły się pogłoski o negatywnej reakcji urzędników, ale na działania trzeba było zaczekać półtora miesiąca. Dopiero 13 stycznia Rusłana Porycka, kierownik artystyczny teatru, została zaproszona na rozmowę z szefową rejonowego wydziału kultury Walentyną Zińczuk. Urzędniczka zasugerowała, że teatr powinien sobie poszukać innego miejsca. Jeśli nie zrobi tego sam, znajdzie się powód, dla którego będą musieli opuścić budynek.

 

DSC 1871

Artyści wraz z dyrektorem Domu Kultury Stepanem Cyką, usiłowali szukać wsparcia u władz obwodu, ale bezskutecznie – 16 stycznia Rusłana Porycka została poinformowana o tym, że stanowisko kierownika teatru «Harmider» zostało usunięte ze struktury organizacyjnej. Nie pozwolono także na kontynuację działalności na zasadach społecznych – teatr dostał 2 miesiące na pakowanie waliz i znalezienie nowego lokum, gdyż inni artyści nie są zatrudnieni w Domu Kultury.

 

Formalnie rozporządzeniu wydziału kultury nie można nic zarzucić – na papierze to drobne zmiany w strukturze organizacyjnej. Jednak zespół «Harmideru» nie ma wątpliwości: zakończenie współpracy jest decyzją polityczną, która została podjęta co najmniej na poziomie obwodowym. Aktorzy pragną dotrzeć do świadomości władzy poprzez maksymalny rozgłos i publiczne apele do ministra kultury Leonida Nowochatka i przewodniczącego Wołyńskiej Obwodowej Administracji Państwowej Borysa Klimczuka.

 

W Łucku jest to jedyny niezależny teatr reprezentujący miasto i obwód wołyński na największych teatralnych festiwalach ukraińskich i międzynarodowych. Pozostawiony bez pomieszczenia w Domu Kultury straci miejsce prób, magazyn strojów i dekoracji, a przede wszystkim miejsce spotkań z widzami. Dom Kultury natomiast pozostanie bez dochodów z biletów wejściowych i… publiczności – przedstawienia «Harmideru» to niemal jedyne wydarzenia, którymi owa jednostka może się poszczycić.

 

Czyżby wydział kultury Łuckiej Administracji Rejonowej postanowił wziąć na siebie obowiązki wydziału ds. propagandy czy zwyczajnie demonstruje własną nadgorliwość? Tak czy inaczej, wysłanie największego niezależnego teatru w Łucku w podziemie artystyczne, nie służy rozwojowi kultury. Chyba, że właśnie w taki sposób wygląda regulaminowa «realizacja państwowej polityki w zakresie kultury».

 

Olena SEMENIUK,
zdjęcia udostępnione przez teatr «Harmider»

 

DSC 1816

DSC 1809

Powiązane publikacje
Represje wobec wołyńskich Polaków: Nauczyciel z Buzaków Julian Baczyński
Artykuły
Mieszkaniec wsi Buzaki, nauczyciel Julian Baczyński, został oskarżony o współpracę z tajną policją. Mimo że śledztwo nie dostarczyło wiarygodnych dowodów, został skazany na osiem lat łagrów.
02 września 2026
Polskie stowarzyszenie z Lubomla uporządkowało cmentarz w Rymaczach
Wydarzenia
Członkowie Stowarzyszenia Kultury Polskiej im. Michała Ogińskiego w Lubomlu przeprowadzili kolejną akcję porządkowania cmentarza w Rymaczach.
01 września 2026
W Boratynie startuje projekt poświęcony polskiej kulturze ludowej
Wydarzenia
W Boratynie rozpoczyna się realizacja projektu artystyczno-edukacyjnego «Wizerunki różnych regionów Polski», którego celem jest przybliżenie dzieciom i młodzieży bogactwa polskiej kultury ludowej.
01 września 2026
Młodzież z Równego poznawała sztukę ogrodową Wołynia
Wydarzenia
Młodzież z Równego uczyła się języka polskiego, poznawała historię oraz zwiedzała zabytki sztuki ogrodowej w ramach «Szkoły architektury. Zabytki sztuki ogrodowej Wołynia». Półkolonie, w których wzięło udział ponad 20 uczniów polskiego pochodzenia, przez 10 dni pomagały w odkrywaniu ciekawych obiektów w regionie.
31 sierpnia 2026
Makrokosmos Duncana
Artykuły
30 sierpnia, w Międzynarodowym Dniu Pamięci Osób Zaginionych, w Wołyńskiej Obwodowej Bibliotece dla Młodzieży w Łucku otwarto wystawę fotograficzną «Makrokosmos pola bitwy», na której prezentowane są zdjęcia żołnierza Oleksandra Kraiły, który zaginął na początku 2025 r.
31 sierpnia 2026
W Ostrówkach odbył się pogrzeb 55 ofiar Zbrodni Wołyńskiej
Wydarzenia
30 sierpnia na cmentarzu parafialnym w Ostrówkach, nieistniejącej obecnie wsi (teren współczesnego rejonu kowelskiego, dawniej powiatu lubomelskiego) odbyły się uroczystości pogrzebowe ofiar Zbrodni Wołyńskiej w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej ekshumowanych latem br.
31 sierpnia 2026
Msza święta w Dniu Pamięci Obrońców Ukrainy
Wydarzenia
29 sierpnia obchodzony jest Dzień Pamięci Obrońców Ukrainy poległych w walce o wolność i niepodległość państwa. Kojarzony jest przede wszystkim w kotłem iłowajskim z 2014 r., kiedy to podczas wycofywania się tzw. zielonym korytarzem ukraińskie wojsko zostało ostrzelane przez wroga.
29 sierpnia 2026
Trzy ukraińskie zespoły wystąpiły w Łucku podczas 19. edycji Festiwalu ART JAZZ
Wydarzenia
Hyphen Dash, Usein Bekirov Quartet feat. Rafał Sarnecki oraz Yevhenii Dubovyk Project & Kateryna Avdysh zagrały w Łucku podczas 19. Międzynarodowego Festiwalu Jazzowego ART JAZZ. Ten tradycyjny dla Wołynia festiwal jazzowy odbył się 27 sierpnia w Łuckim Centrum Biznesowym.
28 sierpnia 2026
W Równem odbył się koncert pieśni polskiej
Wydarzenia
W ramach projektu «Polskie Głosy Wołynia» w Równem odbył się koncert pieśni polskiej, który zgromadził przedstawicieli Polonii, osoby polskiego pochodzenia oraz mieszkańców zainteresowanych polską kulturą.
28 sierpnia 2026