8 czerwca 80. urodziny obchodzi Czesław Chytry z Równego – członek Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy, Narodowego Związku Dziennikarzy Ukrainy, archiwista, parafianin kościoła Świętych Apostołów Piotra i Pawła.
Czesław Chytry został uhonorowany odznaką Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP «Zasłużony dla Kultury Polskiej». Jest autorem dwunastu książek, w tym «Przeszłość Rówieńszczyzny daleka i bliska», «Polski cmentarz w Równem», «Czeskie groby w Równem i jego okolicach», «Droga życia nie usłana różami» (poświęcona mamie, Władysławie Chytrej), «Czeskie nekropolie koło Dubna i nie tylko» oraz «Serafin» wyśpiewał wielki sukces».
Wiosną br. Czesław Chytry podzielił się z «Monitorem Wołyńskim» wspomnieniami o swoich przodkach. Jego rodzinne historie można przeczytać tu.
Jego mama Władysława Chytra z d. Misztal pochodziła z Lubelszczyzny. Urodziła się w rodzinie Anny Fedyny i Walentego Misztala we wsi Wieprzowe Jezioro w gminie Tomaszów Lubelski w województwie lubelskim. W 1927 r. Misztalowie przenieśli się do kolonii Paniowo k. Jarynówki (obecnie rejon sarneński w obwodzie rówieńskim), gdyż kupili tam ziemię.
W czasie wojny, a dokładnie w 1940 r., babcia Anna wraz z dziadkiem Walentym trojgiem dzieci wyjechali na teren Generalnego Gubernatorstwa, pod okupację niemiecką. Po wojnie osiedlili się w mieście Gryfów Śląski (obecnie województwo dolnośląskie).
«Moja mama nie wyjechała, ponieważ wyszła już za mąż za mojego tatę, Jana Chytrego» – opowiedział Czesław Chytry.
Dziadkowie ze strony taty, Maria i Semen Chytrzy, również mieszkali w Paniowie. W 1938 ich syn Jan ożenił się z Władysławą Misztal. Ślub wzięli w kościele w Kazimierce (obecnie Kuźmiwka w rejonie sarneńskim). Należeli do tej parafii.
«Rodzice uprawiali rolę. Tam, gdzie kupili ziemię, była bagnista okolica, las. Jak mama wielokrotnie powtarzała, nie było im łatwo, szczególnie trudne było karczowanie pni, ale w końcu udało im się uporządkować tę ziemię. Tam, w Paniowie, urodzili się mój brat Edward i siostra Wiktoria. W 1943 r. rodzice przenieśli się wraz z nimi do Równego, zostawiając ziemię i cały majątek» – wspominał Czesław Chytry.
Urodził się 8 czerwca 1946 r. w Równem. Został ochrzczony przez o. Serafina Kaszubę w kościele Świętego Antoniego w Równem. Od początku lat 50. mama zabierała dzieci do Anny Dynakowskiej, która uczyła ich modlitw, katechezy, jak przygotować się do Pierwszej Komunii, a nawet języka polskiego.
W związku z tym, że tata zmarł wcześnie, a mama zachorowała, już w wieku 15 lat musiał iść do pracy. Został wówczas pomocnikiem w zakładzie urządzeń wysokiego napięcia. Następnie pracował w różnych miejscach, aż został dziennikarzem. Przez prawie 16 lat pracował w Państwowym Archiwum Obwodu Rówieńskiego. W 2004 r. przeszedł na emeryturę. Ma córkę, wnuka i troje prawnuków.
***
Z okazji jubileuszu 80-lecia redakcja «Monitora Wołyńskiego» pragnie przekazać Panu Czesławowi Chytremu płynące z serca życzenia zdrowia i łask Bożych na każdy dzień.
MW
Na zdjęciu: Czesław Chytry w redakcji «Monitora Wołyńskiego». Łuck, 2026 r.