Jeśli jesteś wielkim fanem kina, przyjazd do Polski na wybrany festiwal filmowy jest jak najbardziej wskazany. Polska kinematografia od lat nie tylko tworzy dzieła doceniane na międzynarodowych arenach, ale także gości twórców z całego świata na prestiżowych festiwalach.

Od Gdyni po Kazimierz Dolny, od dokumentu po filmowy eksperyment, kraj nad Wisłą tętni filmowym życiem przez cały rok. Oto przegląd najważniejszych festiwali, które kształtują filmowy krajobraz Polski.

Najważniejszym z nich jest oczywiście Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Prezentuje on wszystkie gatunki polskiego kina fabularnego. Tu debiutowali wybitni reżyserzy, tacy jak Andrzej Wajda i Krzysztof Kieślowski. Złote Lwy są wyrazem uznania i znaczą bardzo wiele dla każdego artysty związanego z filmem.

Kolejny festiwal jest rzadko zauważany przez główne polskie media, a szkoda. W sercu Ińskiego Parku Krajobrazowego, nad malowniczym jeziorem Ińsko, od ponad pięćdziesięciu lat odbywa się jedno z najbardziej klimatycznych wydarzeń filmowych w Polsce – «Ińskie Lato Filmowe». Festiwal ten wyróżnia się nie tylko długą tradycją, ale także niezwykle otwartą formułą, łączącą kino z naturą, sztuką i refleksją społeczną oraz bogatą ofertą.

Ińskie Lato Filmowe. Plakat

W programie dominują produkcje o wysokich walorach artystycznych i społecznych, często komentujące współczesne zmiany kulturowe i cywilizacyjne. Od kilku lat festiwal promuje również filmoterapię – pokazy filmów o potencjale terapeutycznym, zakończone rozmowami z psychologami i artystami.

W tym roku wydarzenie, dzięki współpracy z Polish Cinema in Australia, wzbogaciło się o Przegląd Kina Australijskiego. Gościło też wielu wybitnych twórców, a jego kameralna atmosfera sprzyjała bezpośrednim rozmowom z reżyserami, aktorami i scenarzystami. Spotkania odbyły się nie tylko w kinie «Morena», ale także w plenerze, na plaży miejskiej czy w galerii «O.Mega» – dawnym miejscu festiwalowych dyskusji, które po latach zostało odrestaurowane przez lokalne stowarzyszenie. Tegoroczny festiwal odbył się od 8 do 17 sierpnia i miał bardzo bogaty program.

We Wrocławiu od roku 2001 ma miejsce festiwal nazywany «Nowe Horyzonty». Prezentuje filmy mało znane szerokiej publiczności, nieprzeznaczone do masowej dystrybucji, które jednak zmieniają myślenie o kinie i jego celach. Na imprezie prezentowane są filmy z nurtu kina eksperymentalnego i filmy dokumentalne. «Nowe Horyzonty» słyną z nocnych pokazów na dziedzińcu Arsenału i z debat z twórcami, które potrafią trwać do bladego świtu.

W kolejnym pięknym polskim mieście, w Bydgoszczy, odbywa się od 1993 r. festiwal «Camerimage». Prezentowane są tu także wszystkie gatunki filmowe z większym naciskiem na ich stronę wizualną. «Camerimage» to jedyny festiwal na świecie poświęcony sztuce operatorskiej. To tu celebruje się światło, kadr i ruch kamery. Wydarzenie przyciąga największe nazwiska z Hollywood i Europy. W 2016 r. słynny reżyser David Lynch odebrał tu nagrodę za całokształt twórczości, a jego obecność wywołała prawdziwą euforię wśród fanów.

Festiwal «Millenium Docs Against Gravity» odbywa się od 2004 r. równolegle w różnych miastach Polski. Jest to największa impreza filmów dokumentalnych. Jej motto brzmi: «Zobacz, czy rozumiesz świat». Spotkanie promuje niezmiennie kino zaangażowane, często kontrowersyjne, ale zawsze aktualne wobec wydarzeń na świecie. W 2020 r. pokazano tu film o pandemii COVID-19.

W Kazimierzu Dolnym i w Janowcu odbywa się od roku 2007 festiwal «Dwa Brzegi» łączący film z literaturą, muzyką i sztukami wizualnymi. Prezentowane na nim są też filmy dokumentalne i animowane oraz kino autorskie. Kameralna atmosfera uroczego Kazimierza Dolnego sprzyja refleksji i rozmowom. To miejsce, gdzie widzowie spotykają się z twórcami nie tylko w sali kinowej, ale też na spacerze nad Wisłą. Ciekawostką jest fakt, że festiwal organizowany jest po obu stronach rzeki – w Kazimierzu i Janowcu. Jego gośćmi byli między innymi Krystyna Janda, Dorota Segda i Andrzej Seweryn.

W Krakowie od 2008 r. ma miejsce Festiwal Muzyki Filmowej. To święto dla melomanów i kinomanów. Impreza prezentuje muzykę z największych produkcji – od «Władcy Pierścieni» po «Incepcję». Koncerty odbywają się w plenerze i salach koncertowych, często z udziałem orkiestr i chórów. W 2015 r. Hans Zimmer zagrał tu swój pierwszy koncert w Polsce – bilety rozeszły się w kilka godzin.

Od tego samego roku również w Krakowie odbywa się Międzynarodowy Festiwal Kina Niezależnego Off Camera. To znakomita przestrzeń dla młodych twórców i fanów seriali. Wydarzenie promuje debiuty i produkcje spoza głównego nurtu. W ramach festiwalu odbywa się także «Script Pro» – konkurs dla scenarzystów, który odkrył m.in. twórców filmu «Boże Ciało». 

Polskie festiwale filmowe to przegląd najnowszych, interesujących produkcji, ale także miejsce spotkań twórców filmowych i widzów, debat na temat obejrzanych filmów oraz ciekawych imprez towarzyszących. Każdy z nich ma swój unikalny charakter, historię i misję do wykonania. Razem tworzą mozaikę, która pokazuje, że Polska jest nie tylko widzem, ale też aktywnym uczestnikiem światowego kina i ma wiele do powiedzenia oraz zaoferowania.

Wiesław Pisarski,
nauczyciel skierowany do Kowla przez ORPEG

Na głównym zdjęciu: Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Materiały prasowe. https://festiwalgdynia.pl/media. Autor: Anna Bobrowska