Jak donosi prasa z okresu międzywojennego, pierwsze mecze piłki nożnej w województwie wołyńskim miały miejsce w Łucku już w czerwcu 1921 r.
W lutym 1921 r. utworzono województwo wołyńskie, do którego włączono 10 powiatów z terenów wchodzących wcześniej w skład guberni wołyńskiej: rówieński, zdołbunowski, dubieński, kostopolski, krzemieniecki, łucki, włodzimierski, kowelski, lubomelski i horochowski. Powiat koszyrski i sarneński włączono do województwa poleskiego z centrum w Brześciu.
Podobno już w czerwcu 1921 r. zostały rozegrane pierwsze mecze piłki nożnej w Łucku. Żołnierze II Baonu Kolejowego i 6 Wojskowej Eskadry Lotniczej uporządkowali teren do gry w piłkę nożną i odbyły się pierwsze mecze. 12 czerwca lotnicy rozegrali mecz z kolejarzami z wynikiem 5:0. 26 czerwca lotnicy znowu wygrali (3:1), ale już trzy dni później zwyciężyła drużyna kolejarzy z wynikiem 3:1. O tych i następnych rozgrywkach informowało krakowskie czasopismo «Przegląd Sportowy», publikując również zdjęcia drużyn piłkarskich.
Wkrótce drużyna 6 Eskadry Lotniczej urządziła tournée po wołyńskich miejscowościach, gdzie rozegrała mecze z drużynami «Makkabi» (Równe) – 2:2, Sokół (Równe) – 5:0 i Warjag (Dubno) – 7:0. Krakowski «Przegląd Sportowy» wyróżnił najlepszych zawodników z drużyny eskadry. Byli to: Wojciechowski, Kozioł, Nazarkiewicz i Rosenstock.
Jak podaje jubileuszowa jednodniówka wydana z okazji 20-lecia klubu «Hasmonea» wspomniany wyżej klub «Makkabi», założony przez wspólnotę żydowską w Równem i będący poprzednikiem tego klubu, rozpoczął swoją działalność jeszcze w 1918 r. rozegrał wówczas mecze z Klubem Sportowym Równe oraz z drużyną «Yakor» ze Zdołbunowa (niestety w jednodniówce nie zostały wspomniane ani daty rozegrania meczów, ani wyniki). Oprócz meczów z lotnikami wojskowymi, rówieński klub «Makkabi» przeprowadził rozgrywki z Wojskowym Klubem Sportowym Lublin. W sobotę 3 września 1921 r. goście z Równego wygrali pierwszą połowę meczu z wynikiem 2:0, ale pozwolili gospodarzom na rewanż po przerwie – 2:2. W następnym dniu Klub Sportowy Lublin zwyciężył z wynikiem 3:0. Te mecze zostały opisane przez czasopismo «Ziemia Lubelska».
W Równem w 1921 r. głównym rywalem żydowskiego klubu była drużyna «Kresowiec», założona przez byłego gracza krakowskiej «Wisły» Józefa Szewczyka – w ciągu kolejnych dwóch dziesięcioleci był on prawdziwą legendą rówieńskiej piłki nożnej. Jesienią 1921 r. «Kresowiec» najpierw zdecydowanie zwyciężył z wynikiem 4:1, a w meczu rewanżowym pozwolił przeciwnikowi na remis – 1:1. W następnym roku Szewczyk przeszedł do wojskowej drużyny «Hallerczyk», a «Kresowiec» już nie uczestniczył w meczach.
Towarzystwa «Makkabi» założono w Łucku, Kowlu, Dubnie i innych wołyńskich miejscowościach. W Kowlu piłkarze z miejscowej drużyny klubu «Makkabi» dwa razy rozegrali mecze z wojskową drużyną miasta. Ogłoszenie o rewanżowym meczu ukazało się w czasopiśmie «Волынское слово» («Wołyńskie Słowo») wydawanym po rosyjsku.
W czerwcu 1921 r. w Równem założono pierwsze na Wołyniu «gniazdo» Polskiego Towarzystwa «Sokół». Posiadamy informacje o dwóch wynikach ich spotkań z drużynami wojskowymi: wspomniany wyżej mecz przeciwko drużynie Eskadry Lotniczej oraz drużynie 13 Pułku Artylerii Lekkiej – 1:1 (w drużynie wojskowych bramkę strzelił por. Wiktor).
Nie udało się nam znaleźć informacji o piłce nożnej w Zdołbunowie w 1921 r. Ale piłka na pewno była tam obecna. Dzięki poszukiwaniom przeprowadzonym przez miejscowych badaczy historii piłki nożnej Jurija Melnyka i Wołodymyra Morozowa, udało się odnaleźć wspomnienia o pierwszych drużynach piłkarskich w tym mieście napisane odręcznie przez uczestnika tych wydarzeń – Petra Popczuka, s. Adriana.
Według wspomnień Petra Popczuka pierwsza drużyna piłkarska została założona w Zdołbunowie w 1917 r. Niestety, nie podaje on jej nazwy. Możemy przypuszczać, że mogła nazywać się «Yakor», ponieważ właśnie taką nazwę znaleźliśmy w jednodniówce wspomnianej wyżej. Organizatorem i kapitanem tej drużyny był technik 13 dzielnicy Służby Kolei i Budynków Kolejowych Oleksandr Szuhajew, s. Oleksija. W tym samym roku odbył się pierwszy mecz z drużyną wojskowej jednostki chemicznej. Niestety, nie wspomniano o wynikach tego meczu. W 1918 r. zostały rozegrane mecze z rówieńską i niemiecką drużyną wojskową (wyników i dat rozgrywek nie podano). Zachowało się także zdjęcie zrobione podczas meczu między drużyną ze Zdołbunowa i drużyną żołnierzy francuskiej jednostki pancernej w Równem w 1920 r.
Serhij HRUDNIAK
P. S. od autora: Będę bardzo wdzięczny wszystkim osobom, które udzielą mi informacji o wołyńskich działaczach i piłkarzach w okresie międzywojennym, udostępnią ich zdjęcia lub dokumenty. Można mnie znaleźć na Facebooku (Sergey Grudnyak) lub napisać do mnie maila: sgrudnyak@gmail.com.
CZYTAJ TAKŻE:
