Wiceministrowie spraw zagranicznych Ukrainy, Polski i Litwy podpisali w Łucku plan wspólnych przedsięwzięć państw Trójkąta Lubelskiego w ramach przeciwdziałania dezinformacji na lata 2022–2023.

Omówili również sytuację bezpieczeństwa w regionie.

Konsultacje w ramach Trójkąta Lubelskiego miały miejsce 11–12 grudnia w Muzeum Sztuki na Łuckim Zamku. 11 grudnia odbyła się tu konferencja prasowa, przed rozpoczęciem której wiceministrowie dyplomacji trzech państw podpisali plan wspólnych przedsięwzięć w ramach przeciwdziałania dezinformacji oraz zapewnili o kontynuowaniu współpracy w ramach trójstronnej inicjatywy. W wydarzeniu uczestniczyli także ambasador Ukrainy w Polsce Andrij Deszczyca oraz Ambasador Polski na Ukrainie Bartosz Cichocki.

Jako pierwszy głos zabrał zastępca ministra spraw zagranicznych Ukrainy Mykoła Toczycki. Przypomniał, że w 1429 r. podczas zjazdu monarchów europejskich na zamku w Łucku również omawiano kwestię bezpieczeństwa Europy, która, jak zaznaczył, do dziś pozostaje aktualna.

«Nie jest to pierwsze spotkanie koordynatorów Trójkąta Lubelskiego. W ciągu ostatnich tygodni rozmawiamy w różnych formatach, dyskutujemy o ważnych sprawach. Dzisiaj zatwierdziliśmy mapę drogową, opracowaną razem z koordynatorami. Tematem rozmów były m.in. zagrożenia dla naszego bezpieczeństwa ze strony Rosji oraz kryzys migracyjny na granicy Unii Europejskiej. Podpisaliśmy także dokumenty w zakresie komunikacji strategicznej. Chcę przypomnieć, że obchodzimy rocznicę 30 lat od nawiązania stosunków dyplomatycznych między naszymi państwami. Niedawno odbył się ważny szczyt, w trakcie którego Polska zapewniła Ukrainę o wsparciu jej dążeń europejskich. Cenimy pomoc naszych kolegów w zakresie obrony integralności naszych granic oraz integracji euroatlantyckiej Ukrainy. Jednocześnie dzisiaj Polska i Litwa zaproponowały otwarcie w Kijowie biura Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju» – powiedział Mykoła Toczycki.

Zapewnił, że Ukraina jest przygotowana do wyzwań związanych z bezpieczeństwem przede wszystkim dzięki ścisłej współpracy w ramach Trójkąta Lubelskiego.

Z kolei wiceminister spraw zagranicznych Litwy Mantas Adomenas przypomniał, że stosunki dyplomatyczne między Ukrainą a Republiką Litewską zostały nawiązane 12 grudnia 1991 r. Podkreślił, że obecnie oba państwa stoją przed wieloma wyzwaniami: ataki hybrydowe ze strony Białorusi, wojskowa obecność Rosji przy granicach Ukrainy, sprowadzenie migrantów na ukraińską granicę.

«Omówiliśmy ataki hybrydowe na granicach Polski i Litwy, oraz to, jak Ukraina może przygotować się do możliwego pojawienia się migrantów, jak można powstrzymać działania Rosji przy granicy z Ukrainą, jak wzmocnić odpowiedź Ukrainy w związku z eskalacją tej sytuacji, jak zaangażować partnerów z NATO oraz UE. W tym kontekście ważne jest podpisanie planu wspólnych przedsięwzięć w zakresie przeciwdziałania dezinformacji. Mamy do czynienia z jednakowymi wyzwaniami, dlatego istotne jest wzmocnienie odporności naszych obywateli na dezinformację. Aby wesprzeć proces reform na Ukrainie, w Kijowie zostanie otwarte biuro Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju. Pozwoli to na stosowanie praktycznych narzędzi. Chcę także zaznaczyć, że Trójkąt Lubelski, w ramach którego współpracują nasze państwa, ma ważne praktyczne osiągnięcia i już sprawdził się jako narzędzie pozwalające nie tylko na wypracowanie wspólnych poglądów politycznych, ale również działań ekonomicznych» – powiedział Mantas Adomenas.

30 lat temu Polska jako pierwsza uznała niepodległość Ukrainy. «Te 30 lat było bardzo dynamiczne dla Ukrainy. Miała przed sobą dużo wyzwań, ale potrafiła zbudować demokratyczne, proeuropejskie państwo, które dąży do integracji z NATO oraz UE» – powiedział wiceminister spraw zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej Marcin Przydacz.

«Polska wspiera Ukrainę. Wiemy, kto jest z tego niezadowolony. Obecnie hybrydowe operacje są skierowane przeciwko Ukrainie i Polsce. Jest to m.in. kryzys migracyjny spowodowany przez reżim Aleksandra Łukaszenki oraz wzmocnienie wojskowej obecności Federacji Rosyjskiej przy granicach z Ukrainą. Dlatego ważne jest, aby łączyć wysiłki i tworzyć strategiczne więzi. Nasze państwa mają wspólną historię. Współpracujemy na rzecz pokoju i tolerancji. W ciągu wielu lat wzmocniliśmy się w kontekście Europy Wschodniej. I to dzięki naszej historii możemy docenić współdziałanie w ramach Trójkąta Lubelskiego. Dzisiaj mieliśmy możliwość omówić dalsze plany oraz przygotowanie kolejnych przedsięwzięć. Chcę również podziękować za współpracę w kontekście ataków hybrydowych, z którymi mamy dzisiaj do czynienia, wyrazić swoją solidarność z litewskimi kolegami, którzy stoją dziś w obliczu podobnych zagrożeń oraz solidarność z ukraińskimi kolegami, którzy stykają się z zagrożeniami ze strony Rosji. Dzisiaj podpisaliśmy wspólny plan przedsięwzięć w zakresie przeciwdziałania dezinformacji. Jestem przekonany, że ta współpraca stworzy dla nas możliwości oraz podstawy do działań i odpowiedzi na zagrożenia».

Marcin Przydacz przedstawił także sytuację na polsko-białoruskiej granicy. Polska powstrzymuje migrantów, mimo to do dziś tysiące obywateli państw Bliskiego Wschodu usiłuje nielegalnie trafić na teren Polski przez białoruską granicę. Jak zaznaczył wiceminister, Białoruś zachęca migrantów, aby przekraczać granicę nielegalnie. Dodał, że dla powrotu migrantów do państw, z których przybyli, ważne jest wprowadzenie sankcji.

«Jeśli chodzi o ryzyko na granicy Ukrainy, to ono istnieje. Trwają operacje hybrydowe, ale partnerzy z Unii Europejskiej oraz NATO są gotowi do udzielenia wsparcia Ukrainie. Ataki hybrydowe ze strony reżimu Łukaszenki włączają zielone światło dla Kremla. Dlatego Ukraina musi przygotować się do obrony swoich granic. Sytuacja jest dynamiczna, w związku z tym ważne jest współdziałanie» – podkreślił wiceszef polskiego MSZ.

Podpisany przez Mykołę Toczyckiego, Marcina Przydacza i Mantasa Adomenasa plan wspólnych przedsięwzięć w ramach przeciwdziałania dezinformacji przez państwa Trójkąta Lubelskiego na lata 2022–2023 przewiduje sporządzanie regularnych raportów o wyzwaniach i zagrożeniach w sferze informacji, opracowanie mechanizmu wspólnego reagowania ma rosyjskie kampanie destabilizacyjne, wymianę doświadczeń oraz wzmocnienie instytucjonalne w zakresie przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym.

«Planowana jest także współpraca z mediami. W ministerstwach spraw zagranicznych działają odpowiednie departamenty, które będą współdziałać nie tylko z prasą, ale również ze społeczeństwem obywatelskim» – podkreślił zastępca ministra spraw zagranicznych Ukrainy Mykoła Toczycki.

«Mam doświadczenia w związku z sytuacją, która powstała na granicy z Białorusią, i wiem, co jest stawką w tej grze. Łukaszenka i Putin na wszelkie sposoby przeszkadzają działalności niezależnych mediów, nie zapraszają zagranicznych mediów do relacjonowania wydarzeń. Należy pokazać, jaka jest rzeczywistość, do czego prowadzą operacje hybrydowe, udostępniać informacje zgodne z prawdą. Dlatego obecnie niezależne media stoją w obliczu ogromnej odpowiedzialności. Mają pokazywać różnice między prawdziwymi informacjami i dezinformacją» – dodał wiceminister spraw zagranicznych RP Marcin Przydacz.

Tekst i zdjęcia: Olga SZERSZEŃ