W dzisiejszym numerze «Monitora Wołyńskiego» piszemy o tablicy upamiętniającej zniszczony kościół w Kowlu, rodzinnych historiach Czesława Chytrego z Równego, Nagrodzie Prezydenta Miasta Bolesławiec dla Piotra Bajdeckiego ze Zbaraża, pamiątkach po Józefie Ignacym Kraszewskim, które w okresie międzywojennym zostały zgromadzone w Muzeum Wołyńskim.

Gazeta jest dostępna w wersji papierowej w polskich organizacjach na terenie obwodu wołyńskiego, rówieńskiego i tarnopolskiego oraz w wersji elektronicznej w zakładce «Archiwum PDF» na naszej stronie.

***

W Kowlu zainstalowano tablicę informacyjną poświęconą kościołowi Świętego Stanisława – największej katolickiej świątyni w województwie wołyńskim przed II wojną światową. Umieszczenie tablicy odbyło się w ramach prywatnej inicjatywy «Niech mury mówią same o sobie» realizowanej przez miejskiego krajoznawcę i radnego Kowelskiej Rady Miejskiej Andrija Myroniuka. Wsparcia finansowego udzielił Andrzej Golec, prokurator Biura Lustracyjnego polskiego IPN, prezes Niezależnego Stowarzyszenia Prokuratorów «Ad Vocem», oraz członkowie stowarzyszenia. Więcej o tej inicjatywie piszemy na str. 3.

«Pamiętam, jak pięknie grały organy w kościele Świętego Antoniego. Pamiętam również, jak je zniszczono, jak splądrowano świątynię, jak ścięto krzyże na wieżach, jak wszystko rozkradziono i wywieziono» – wspomina Czesław Chytry z Równego. Do tego miasta jego rodzina przybyła z kolonii Paniowo k. Jarynówki. Czesław Chytry jest członkiem Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy oraz Narodowego Związku Dziennikarzy Ukrainy, autorem książek o dziejach Rówieńszczyzny oraz o miejscowych cmentarzach. Został uhonorowany odznaką «Zasłużony dla Kultury Polskiej». Zapraszamy na jego rodzinne historie na str. 4–6.

Piotr Bajdecki, prezes Polskiego Towarzystwa Kulturalno-Oświatowego «Zbaraż», został laureatem Nagrody Prezydenta Miasta Bolesławiec. Wyróżnienie otrzymał za promocję tego miasta w 2025 r. oraz za działalność społeczną. Piszemy o tym na str. 8.

W wieku 98 lat zmarła Leokadia Trusz. Była najstarszą Polką w Łucku. Urodziła się 11 października 1927 r. w Maniewiczach w rodzinie Polaków Joanny (z domu Hawryszko) i Piotra Sieków. Pod koniec II wojny światowej wraz z matką i rodzeństwem przeniosła się do Łucka, gdzie mieszkała do końca życia. Na str. 10 znajdą Państwo wspomnienie o śp. Leokadii Trusz.

W 1939 r. Jan Fitzke opisał na łamach «Ziemi Wołyńskiej» zbiór eksponatów związanych z Józefem Ignacym Kraszewskim, który w okresie międzywojennym udało się zgromadzić dla Muzeum Wołyńskiego. Była wśród nich korespondencja Kraszewskiego, medal ofiarowany pisarzowi przez literatów w 50. rocznicę urodzin, medaliony, litografia z 1852 r., przedstawiającą Kraszewskiego w wieku dojrzałym, obraz olejny malowany przez Kraszewskiego na desce, album z rysunkami pisarza. Zapraszamy na str. 12–13.

Trwa rejestracja na kolejny Triathlon Intelektualny. W tym roku poświęcony został architekturze kolejowej na Wołyniu w czasach II RP. Organizatorem konkursu jest Ukraińsko-Polski Sojusz im. Tomasza Padury z Równego. Udział w nim może wziąć młodzież szkolna w wieku 14–17 lat, ucząca się języka polskiego w liceach ogólnokształcących oraz szkołach prowadzonych przez polskie organizacje na terenie Łuckiego Okręgu Konsularnego. Szczegółowe informacje o konkursie można znaleźć na str. 16.

Zapraszamy do lektury!