Z inicjatywy Harcerskiego Hufca «Wołyń» we wsi Tynne (rejon sarneński w obwodzie rówieńskim) uczczono pamięć żołnierzy KOP, którzy w 1939 r. stawili opór Armii Czerwonej.
14 września w Tynnem rozpoczął się zlot harcerzy Hufca «Wołyń», którzy wspólnie z uczniami i nauczycielami z miejscowej szkoły uporządkowali teren przy bunkrze z dawnej linii umocnień na granicy polsko-radzieckiej położonym niedaleko cerkwi Świętej Paraskewy. Młodzież polska i ukraińska wspólnie uczestniczyła w grze terenowej.
W następnym dniu, 15 września, harcerze i uczniowie z Tynnego przybyli na uroczystości, w których wzięli udział także wicekonsul Konsulatu Generalnego RP w Łucku Piotr Matusiak, przewodniczący Niemowickiej Społeczności Lokalnej Wiktor Sawczyn, starosta wsi Tynne Ołeksandr Trochymec, dyrektor szkoły w Tynnem Wołodymyr Tyteczko, proboszcz miejscowej parafii Świętej Paraskewy o. Ołeksij Buchało wraz z parafianami, dyrektor Centrum Dialogu Kostiuchnówka Chorągwi Łódzkiej ZHP harcmistrz Jarosław Górecki i harcerze z Koluszek (woj. łódzkie), przedstawiciele Towarzystwa Kultury Polskiej na Rówieńszczyźnie im. Władysława Reymonta oraz miejscowi mieszkańcy.
Mszę świętą odprawił ks. dziekan Władysław Czajka, proboszcz parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Równem. Następnie odbył się apel pamięci. «Stajemy do apelu w Tynnem w 80-tą rocznicę wybuchu II wojny światowej oraz agresji sowieckiej na tę ziemię» – zwrócił się do zgromadzonych komendant Harcerskiego Hufca «Wołyń» Aleksander Radica. «Wzywam obrońców Pińska, Baranowicz, Łunińca, Czortkowa, Husiatyna, Sarn, Tarnopola i Równego, Korca, Ostroga oraz pogranicznych rubieży nad Dzisną, Szczarą, Niemnem, Piną, Prypecią, Zbruczem, Horyniem i Słuczem, którzy polegli w nierównym boju z sowieckim agresorem» – kontynuował komendant wymieniając kolejnych uczestników walk z Armią Czerwoną 80 lat temu.
Po przemówieniach uczestnicy uroczystości złożyli wieńce i zapalili znicze pod tablicą pamiątkową umieszczoną na bunkrze.
Na początku II wojny światowej na linii umocnień nad dawną granicą polsko-radziecką w rejonie Tynnego prawie co 200 metrów znajdował się bunkier, punkt obserwacyjny lub zapora, pozwalająca na szybkie zatopienie podejść do schronów. Ponieważ zakończenie budowy linii umocnień planowane było na rok 1940, we wrześniu 1939 r. część bunkrów nie była jeszcze całkowicie wyposażona.
Największe walki podczas natarcia sowietów w 1939 r. odbywały się właśnie w okolicach Tynnego. Linia umocnień podzielona była na rejony. W rejonie «Tynne wieś» w sektorze «Tynne» znajdowało się ok. 10 schronów oraz obiektów fortyfikacyjnych, kolejne w pobliskich rejonach, m.in. w rejonie «Łącznikowy», «Kamienne» czy «Berducha».
Mapa z książki Zbigniewa Pruskiego «Bastion Polesie. Polskie fortyfikacje na Polesiu w latach 1920–1939» udostępniona redakcji MW przez Aleksandra Radicę
Walki pomiędzy Batalionem Fortecznym KOP «Sarny» a Armią Czerwoną trwały tu w dniach 18–21 września 1939 r. Wojsko sowieckie, żeby pokonać polskie oddziały, organizowało grupy saperskie, które miały za zadanie wysadzać schrony bojowe odporne na artylerię. Jako jeden ze słynnych przykładów bohaterskiej walki w tych dniach podaje się historię podporucznika Jana Bołbotta, który zginął wraz ze swoją 50-osobową załogą na skutek wysadzenia bunkra położonego w okolicach wsi Tynne.
Jak czytamy w książce Dariusza Szymanowskiego «Tynne. Historia na nowo pisana», spośród 691-osobowego składu oddziału walczącego z sowieckim wojskiem w rejonie Tynnego poległo 3 oficerów, 226 podoficerów i strzelców, 36 żołnierzy zostało ciężko rannych, a 301 uznano za zaginionych. Niektórych żołnierzy wziętych do niewoli rozstrzelano w Tynnem albo za wsią. Do dziś nie odnaleziono miejsc ich pochówków.
Pierwszy zlot harcerzy – ze Zdołbunowa, Kostopola, Gorzowa Wielkopolskiego oraz Szczecina – odbył się w Tynnem w lipcu 2009 r. Jak zaznaczył Aleksander Radica, to właśnie wtedy harcerze zwrócili się do miejscowych władz o pozwolenie na umieszczenie dwóch tablic pamiątkowych na bunkrach oraz nawiązali kontakt z miejscową szkołą.
Bunkier w rejonie «Berducha»
Bunkier w rejonie «Kamienne»
Bunkier w rejonie «Kamienne»
Bunkier w rejonie «Tynne wieś»
Natalia DENYSIUK
Fot. Aleksandr RADICA
CZYTAJ TAKŻE:
W ŁUCKIM KOŚCIELE ODPRAWIONO MSZĘ ŚWIĘTĄ Z OKAZJI 80. ROCZNICY WYBUCHU II WOJNY ŚWIATOWEJ
