Wszystko zaczęło się 15 lat temu
Wydarzenia

«Tworzymy wspólnotę wartości» – pod tym hasłem w Warszawie odbyły się uroczyste obchody 15-lecia Fundacji Wolność i Demokracja, we współpracy z którą wydajemy «Monitor Wołyński».

W obchodach uczestniczyli przedstawiciele instytucji polskich i zagranicznych, dziennikarze z Białorusi, Ukrainy, Litwy, Mołdawii, Kirgistanu i innych krajów oraz partnerzy z Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie, Stowarzyszenia Wspólnota Polska oraz Fundacji Solidarności Międzynarodowej.

Uroczystość została zorganizowana 20 września w wyjątkowym miejscu – na Zamku Królewskim, będącym symbolem powojennej odbudowy. Jak podkreślono podczas obchodów Fundacja Wolność i Demokracja również odbudowuje polską tożsamość, pamięć i dziedzictwo na Wschodzie, wspiera polskie szkolnictwo oraz media.

«Dzisiejszy jubileusz jest momentem, w którym możemy podsumować nasze osiągnięcia, ale również zastanowić się nad nowymi wyzwaniami. Działamy od 15 lat, ograniczeni swoimi fizycznymi i finansowymi możliwościami, niesiemy pomoc, odpowiadamy na problemy i potrzeby naszych rodaków zarówno ze Wschodu, jak i Zachodu. Podejmujemy działania, które są odpowiedzią na ich konkretne oczekiwania. Dziś Fundacja realizuje kilkadziesiąt projektów w czterech różnych obszarach: edukacja, media, tożsamość i pamięć, wspólnota i demokracja. Wszystkie te projekty łączy wartość nadrzędna – budowanie wśród Polaków rozproszonych po całym świecie poczucia wspólnoty i więzi z Macierzą» – powiedziała Lilia Luboniewicz, prezes zarządu Fundacji Wolność i Demokracja.

Obchody jubileuszowe były okazją do dyskusji na temat przyszłości mediów polonijnych, szczególnie na Białorusi, polonijnej polityki oświatowej oraz miejsc polskiej pamięci za granicą.

Jubileusz WiD 2

Podczas uroczystej gali «Fundacyjne początki», która odbyła się po panelach dyskusyjnych, wspomnieniami o powstawaniu Fundacji podzielili się szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, a jednocześnie współzałożyciel Fundacji WiD Michał Dworczyk, dyrektor Instytutu Polskiego w Kijowie, były prezes WiD-u Robert Czyżewski, dyrektor stacji telewizyjnej Biełsat Agnieszka Romaszewska oraz wiceprezes Narodowego Banku Polskiego, współtwórca Fundacji Adam Lipiński.

Jubileusz WiD 7

«Zaczęło się od Pomarańczowej Rewolucji na Ukrainie, kiedy organizowaliśmy wyjazd obserwatorów wyborów na Ukrainie, potem była Białoruś. Mieliśmy obowiązek zajęcia się Wschodem i z powodów sentymentalnych, historycznych, z powodów tradycji solidarności, ale także geopolitycznych. Angażowaliśmy się w to, żeby na wschód od Polski powstały demokracje» – powiedział Adam Lipiński.

«Chcieliśmy pomóc Polakom na Białorusi w wydawaniu prasy, a potem okazało się, że zrzutka od przyjaciół nie wystarczy, trzeba mieć jakiś instrument. W ten sposób powstała Fundacja» – dodał Michał Dworczyk.

W uroczystościach jubileuszowych wzięli udział m.in. wiceprezes Rady Ministrów, minister kultury, dziedzictwa narodowego i sportu Piotr Gliński, sekretarz stanu ds. polityki europejskiej, Polonii oraz dyplomacji publicznej i kulturalnej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Szymon Szynkowski vel Sęk, sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów Piotr Muller, prezes Fundacji PKO Banku Polskiego Małgorzata Głębicka, członek zarządu Polskiego Koncernu Naftowego Orlen Patrycja Klarecka, dyrektor Departamentu Polityki Europejskiej MSZ, były ambasador RP na Ukrainie i Białorusi dr hab. Henryk Litwin, dyrektor Biura Upamiętnienia Walk i Męczeństwa w IPN Adam Siwek, dyrektor Zamku Królewskiego w Warszawie prof. dr hab. Wojciech Fałkowski.

Jubileusz WiD 5

Przedsięwzięcie było współfinansowane przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ze środków Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018–2030.

Jubileusz WiD 1

Jubileusz WiD 3

Jubileusz WiD 4

Jubileusz WiD 8

Jubileusz WiD 9

Jubileusz WiD 10

Jubileusz WiD 11

Jubileusz WiD 6

Jubileusz WiD 12

Jubileusz WiD 13

Natalia DENYSIUK
Fot. Olga SZERSZEŃ

Powiązane publikacje
10-lecie Polskiej Sobotniej Szkoły w Husiatynie
Wydarzenia
W Polskiej Sobotniej Szkole działającej przy Nadzbruczańskim Stowarzyszeniu Kultury i Języka Polskiego zorganizowano obchody jubileuszu 10-lecia. Uczniowie, ich rodzice, nauczyciele oraz goście wspólnie świętowali tę ważną datę.
07 lipca 2026
12 dni w Kostiuchnówce z językiem polskim i nie tylko
Wydarzenia
Ponad 30 uczniów z obwodu rówieńskiego i wołyńskiego wzięło udział w Szkole Letniej Języka Polskiego w Kostiuchnówce zorganizowanej przez Ukraińsko-Polski Sojusz im. Tomasza Padury z Równego.
07 lipca 2026
Architekt i jego niezrealizowany projekt
Artykuły
Pierwsze artykuły z cyklu «Ziemia Wołyńska» poświęcone były ruchowi turystycznemu i krajoznawczemu na Wołyniu w okresie międzywojennym, m.in. działalności lokalnych oddziałów Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Niniejsza publikacja przedstawia natomiast jeden z projektów mających na celu dalszy rozwój potencjału turystycznego Wołynia. Niestety, nie został on zrealizowany. Tragiczny okazał się również los jego autora.
06 lipca 2026
Rekrutacja do Akademii Liderów Polonijnych w Warszawie
Konkursy
Stowarzyszenie Aktywny Dialog ogłasza nabór do Akademii Liderów Polonijnych – dziesięciodniowego programu szkoleniowego dla dorosłych liderów polonijnych z Europy Wschodniej. Zjazd odbędzie się w Warszawie w dniach 15–24 sierpnia 2026 r., a zgłoszenia przyjmowane są poprzez formularz dostępny w ogłoszeniu rekrutacyjnym na stronie organizatora.
03 lipca 2026
Rodzinne historie: «Moje wnuczki mają imiona po swoich praprababciach»
Artykuły
«Nasza rodzina była duża i zżyta. Ci krewni, którzy z różnych powodów nie wyjechali do Polski, nie żałowali, że tu zostali. A ci, którzy zmuszeni byli do opuszczenia ojczystej ziemi, nigdy nie zapomnieli, skąd pochodzą» – mówi Halina Pidodwirna, z domu Strzemecka.
03 lipca 2026
Ukazał się nr 13 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
Przekazujemy w Państwa ręce kolejny numer «Monitora Wołyńskiego». Nieco uszczuplony, ale jednak jest. Piszemy w nim m.in. o obchodach 35. rocznicy zwrotu łuckiej katedry katolikom, otwarciu odnowionego polskiego cmentarza wojskowego w Klewaniu, świadomych seniorach z Rówieńszczyzny oraz rodzinnych historiach Haliny Pidodwirnej z Husiatyna.
02 lipca 2026
Wizyty studyjne dla młodzieży polonijnej w Polsce
Konkursy
Stowarzyszenie Polonia Connect zaprasza aktywną młodzież polonijną z Norwegii, Szwecji, Danii, Finlandii, Islandii, Litwy, Łotwy, Estonii, Ukrainy oraz Mołdawii na wrześniową wizytę studyjną w Polsce.
02 lipca 2026
Trwa nabór do Programu Anders NAWA na studia I stopnia i jednolite studia magisterskie
Konkursy
Program dla Polonii im. gen. Władysława Andersa (Anders NAWA) – studia I stopnia i jednolite studia magisterskie to szansa dla młodzieży polonijnej na podjęcie studiów w Polsce, rozwój znajomości języka polskiego oraz zdobycie wykształcenia na polskich uczelniach – podaje Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej.
01 lipca 2026
W Krakowie otwarto Muzeum Rodu Książąt Lubomirskich. Na wydarzenie przybyli przedstawiciele Równego
Wydarzenia
26 czerwca w Krakowie otwarto Muzeum Rodu Książąt Lubomirskich. Miasto Równe podczas uroczystości reprezentowali członkowie Centrum Języka i Kultury Polskiej im. Książąt Lubomirskich.
01 lipca 2026