«Łuck i modernizm: jak epoka zmieniała miasto» – wykład na ten temat dla mieszkańców Łucka wygłosił 18 października krajoznawca Oleksandr Kotys.

Na spotkaniu w księgarni «Є» Oleksandr Kotys opowiedział, jak Łuck zmieniał się przez ostatnie 200 lat, jak rozwijała się architektura miasta i mieszkańcy jakich narodowości w nim mieszkali. Opowieściom Oleksandra Kotysa towarzyszyły zdjęcia archiwalne i współczesne - ukazujące Łuck, wycinki ze starych gazet i przewodników.

Krajoznawca i dziennikarz na wstępie powiedział, że celem wykładu jest pokazanie wpływu tendencji modernistycznych, zwłaszcza europejskich, na rozwój Łucka.

Modernizacja przede wszystkim zależy od ciągłego wzrostu gospodarczego, czyli rozwoju przedsiębiorstw. W Łucku w latach 1880. było tylko 6 fabryk. Produkowały one mydło, tytoń, świece, masło, piwo i farby. Główna część przemysłu była w rękach prywatnych przedsiębiorców, których w 1903 r. było 665. Prelegent zauważył, że już na początku ХХ w. w mieście zostały otwarte duże fabryki, niektóre z nich są czynne do dziś.

Oleksandr Kotys opowiedział zgromadzonym o powstaniu pierwszych linii kolejowych w pobliżu Łucka, otwarciu dworca kolejowego, nowych połączeń komunikacyjnych, zwłaszcza w kierunku Lwowa, o zmianach w planowaniu miejskim, budowaniu nowych dzielnic mieszkaniowych i przemysłowych, pojawieniu się pierwszych trolejbusów na łuckich uliczkach itp.

Poruszył także kwestię urbanizacji i demografii. Podkreślił, że według teorii niemieckiego socjologa Karla Wolfganga Deutscha, społeczeństwo jest uważane za modernistyczne dopiero wtedy, gdy ponad 50 % ludności stanowią mieszkańcy miast. Obwód wołyński sięgnął tego poziomu dopiero w 2000 r., natomiast większość miast europejskich od razu po II wojnie światowej.

Jeśli chodzi o demografię, to Łuck jest jednym z nielicznych miast Ukrainy, gdzie wciąż widać pozytywny wzrost populacji. Liczba osób w mieście zaczęła masowo wzrastać jeszcze na początku ХХ w.

W ubiegłym wieku Łuck zmieniał się także pod względem narodowościowym. W 1930 r. większość mieszkańców miasta (22 tys., czyli około 67 %) stanowili Żydzi. Również wielu było Polaków, Czechów, Niemców i in. Od 1939 do 1979 r. zaszły istotne zmiany: zniknięcie Żydów i przedstawicieli innych mniejszości narodowych, napływ chłopów ukraińskich oraz Rosjan. Prelegent podkreślił, że mniej niż 5 % obecnej ludności miasta stanowią rdzenni mieszkańcy Łucka; wywnioskował to na podstawie faktu, że akurat tyle osób «pamięta» przedwojenny Łuck.

Pod koniec Oleksandr Kotys zwrócił uwagę, że aby móc głębiej zrozumieć stan współczesny Łucka, należałoby omówić postmodernistyczne procesy w miecie. Prawdopodobnie, czekają nas następne, nie mniej ciekawe wykłady krajoznawcy o historii Łucka.

Olga SZERSZEŃ
Foto: hroniky.com