«Wszyscy oni są zawziętymi wrogami władzy sowieckiej». 80 lat po decyzji o zbrodni katyńskiej
Artykuły

80 lat temu na Kremlu zapadła decyzja o fizycznej likwidacji polskich oficerów znajdujących się w sowieckiej niewoli (tzw. «decyzja katyńska»).

W efekcie rozkazu sowieci w 1940 r. zamordowali prawie 22 tys. polskich oficerów, policjantów, pograniczników, funkcjonariuszy służby więziennej, leśników i rezerwistów Wojska Polskiego.

«Wszyscy są zawziętymi wrogami władzy sowieckiej, pełnymi nienawiści do ustroju sowieckiego» – to fragment notatki szefa NKWD, Ławrentija Berii opisujący 22 tys. uwięzionych polskich obywateli.

Wszyscy najważniejsi przedstawiciele władz ZSRR, łącznie z Józefem Stalinem, jednogłośnie opowiedzieli się za propozycją fizycznej likwidacji Polaków złożoną przez Berię.

– Tutaj nie było żadnego sprzeciwu. 5 marca 1940 r. zapadła decyzja w wyniku której polscy oficerowie zostali zamordowani – powiedział historyk dr Szymon Niedziela.

Sowieci zdawali sobie sprawę, że przedstawiciele polskiej elity zawsze będą przeciwnikami systemu komunistycznego. Dlatego Józef Stalin i członkowie KC wydali na nich wyrok śmierci.

– Na pewno zamordowanie tej warstwy społecznej jest ciosem dla całego narodu i o wiele łatwiej jest zaprowadzić wszelakie totalitarne ideologie w narodzie, który tej warstwy nie ma. Z tego Kreml zdawał sobie sprawę – powiedział historyk.

Wiosną 1940 r. sowieci strzałem w tył głowy zamordowali polskich jeńców, którzy trafili do niewoli po 17 września 1939 r. Zamordowani zostali zarówno oficerowie jak i przedstawiciele polskiej inteligencji i polityki.

– 14 tys. to jeńcy z Kozielska, Starobielska i Ostaszkowa. A około 8 tys. to działacze polityczni i społeczni z tzw. list ukraińskiej i białoruskiej, którzy byli w sowieckich więzieniach już od października 1939 r. – powiedział dr Szymon Niedziela.​

Masowe mogiły zamordowanych Polaków odkryli Niemcy po inwazji na ZSRR w 1941 roku. Wszystkiemu zaprzeczyli sowieci, obarczając winą samych hitlerowców.

W Katyniu, Starobielsku, Ostaszkowie, Bykowni i Kuropatach w 1940 r. zamordowano prawie 22 tys. Polaków.

Prezes Instytutu Pamięci Narodowej doktor Jarosław Szarek powiedział, że źródło wydanej 80 lat temu tzw. decyzji katyńskiej leży w pakcie Ribbentrop-Mołotow poprzedzającym sowiecko-niemiecką napaść na II Rzeczpospolitą.

Jak wyjaśnił, sowiecko-niemieckie ustalenia nie tolerowały niepodległościowych dążeń Polaków. W efekcie tysiące przedstawicieli polskiej elity trafiły do sowieckiej niewoli, przez kilka miesięcy nakłaniano ich do pójścia na współpracę.

– W tym dokumencie, który szef NKWD Ławrientij Beria skierował do Biura Politycznego KC WKP(b), jest wprost napisane, że polscy jeńcy nie rokują żadnej nadziei na zerwanie z niepodległą Polską, na sowiecką resocjalizację, że dalej myślą o tym, że gdy wyjdą na wolność, to podejmą walkę i w związku z tym trzeba ich rozstrzelać – mówił prezes IPN.

Źródło: www.tvp.info

CZYTAJ TAKŻE:

ZYGMUNT SZULECKI ZE ZDOŁBUNOWSKIEJ LISTY KATYŃSKIEJ

WANDA ZAREMBA-MEDYCKA Z UKRAIŃSKIEJ LISTY KATYŃSKIEJ

Powiązane publikacje
Rodzinne Warsztaty Wielkanocne w Towarzystwie im. Tadeusza Kościuszki
Wydarzenia
W ramach przygotowań do Wielkanocy Towarzystwo Kultury Polskiej im. Tadeusza Kościuszki, działające w Łucku, zorganizowało dla uczniów szkoły sobotnio-niedzielnej oraz członków ich rodzin Warsztaty Wielkanocne.
20 marca 2026
Uczniowie Łuckiej Hromady recytowali polską poezję. Na najlepszych czeka obwodowy konkurs
Wydarzenia
W Łucku odbył się etap miejski XXXI Konkursu Recytatorskiego im. Juliusza Słowackiego. Jego uczestnicy recytowali utwory polskich poetów, w tym patrona konkursu oraz Antoniego Słonimskiego, Danuty Wawiłow, Czesława Kuriaty i ks. Jana Twardowskiego.
20 marca 2026
«LEGIO Wołyń»: w Łucku po raz trzeci odbędzie się festiwal historii popularnej
Wydarzenia
Organizacja społeczna «Idealiści» we współpracy z agencją eventową «Różowy Taboret» oraz Wydziałem Historii, Politologii i Bezpieczeństwa Narodowego Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki zapraszają na trzecią edycję festiwalu historii popularnej «LEGIO Wołyń».
20 marca 2026
W obwodzie tarnopolskim zneutralizowano szczątki pocisku Ch-101 znalezione w polu
Wydarzenia
Fragmenty wrogiego pocisku na terenie między miejscowościami Kamianka (do 1955 r. Słobódka Strusowska) a Romanówka w rejonie tarnopolskim odkrył podczas prac polowych lokalny mieszkaniec. Mężczyzna zawiadomił o niebezpiecznym znalezisku policjantów.
19 marca 2026
Kraszewski w Muzeum Wołyńskim
Artykuły
19 marca przypada kolejna rocznica śmierci Józefa Ignacego Kraszewskiego, wybitnego polskiego pisarza, który spędził znaczną część swojego życia na Wołyniu. Zachęcamy do zapoznania się z artykułem archeologa, muzealnika i krajoznawcy Jana Józefa Fitzkego pt. «Pamiątki po Józefie Ignacym Kraszewskim w Muzeum Wołyńskim», opublikowanym w nr. 5 «Ziemi Wołyńskiej» z 1939 r.
19 marca 2026
Nowowołyńsk: kolejny atak na obiekt energetyczny w hromadzie
Wydarzenia
18 marca, podczas wieczornego alarmu powietrznego, odnotowano uderzenie w obiekt energetyczny w pobliżu Nowowołyńska. Poinformował o tym mer Nowowołyńska Borys Karpus.
18 marca 2026
Studium Europy Wschodniej UW przybliża ukraińskim studentom historię Polski
Wydarzenia
16–18 marca wykładowcy Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego przeprowadzili na Wołyńskim Uniwersytecie Narodowym im. Łesi Ukrainki gościnny cykl wykładów pt. «Historia i kultura Polski – dawna i współczesna».
18 marca 2026
W obwodzie rówieńskim znaleziono niewybuchy rosyjskich pocisków rakietowych
Wydarzenia
Podczas prac polowych w obwodzie rówieńskim znaleziono niewybuchy głowic bojowych wrogich pocisków rakietowych. Zostały one zneutralizowane przez saperów policji.
18 marca 2026
Związki frazeologiczne: Patriotyzm, jak kij w mrowisku
Artykuły
Patriotyzm jest pojęciem ciężkim jak stary, trochę pęknięty dzwon, który rozbrzmiewa tylko wtedy, gdy ktoś naprawdę ma odwagę go poruszyć. W teorii to miłość do Ojczyzny, troska o wspólnotę, gotowość do poświęceń. W praktyce coraz częściej przypomina starannie wyreżyserowany spektakl, w którym więcej jest gestów niż treści, więcej deklaracji niż czynów, więcej pustych słów niż konkretów.
18 marca 2026