W ramach obchodów 500-lecia nadania Czortkowowi praw miejskich w mieście odsłonięto skwer i pomnik poświęcony Lechowi i Marii Kaczyńskim, polskiej parze prezydenckiej, która zginęła w Katastrofie Smoleńskiej w 2010 r. Uroczystość miała miejsce 4 września.

Skwer powstał w celu uczczenia partnerstwa Ukrainy i Polski oraz podziękowania za ogromne wsparcie, którego Polska udziela ukraińskiemu narodowi od chwili rozpoczęcia przez Rosję pełnoskalowej agresji na Ukrainę.

Lech Kaczyński był prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2005–2010. W 2010 r. wraz z małżonką Marią Kaczyńską i 94 przedstawicielami najwyższych władz państwowych, działaczy społecznych i duchowieństwa zginął w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem. Delegacja leciała tam, by uczcić ofiary Zbrodni Katyńskiej.

Prace na skwerze dofinansowało Międzynarodowe Stowarzyszenie Przedsiębiorców Polskich na Ukrainie, które od dłuższego czasu współpracuje z Czortkowską Radą Miejską. Wspólnie urządzili skwer w pobliżu Szkoły nr 6 przy ulicy Zaliznycznej w Czortkowie. Ułożono tu nowy bruk, postawiono ławki i latarnie. Na skwerze usytuowano pomnik Lecha i Marii Kaczyńskich. Obok posadzono dwa dęby ku ich czci.

Na uroczystość do Czortkowa przybył Ambasador RP na Ukrainie Bartosz Cichocki, Konsul Generalny RP w Łucku Sławomir Misiak i wicekonsul Teresa Chruszcz, attaché obrony przy Ambasadzie RP na Ukrainie, komandor Maciej Nałęcz, członkowie zarządu PZU S.A. Ernest Bejda i Andrzej Jaworski, prezes zarządu «Plastiks Ukraina» Ireneusz Derek, Jacek Adrian Matusiak i Paweł Grzesik z zarządu «PZU Ukrainа» oraz biskup pomocniczy archidiecezji lwowskiej Kościoła rzymskokatolickiego Edward Kawa.

Przybyli także przewodniczący Tarnopolskiej Obwodowej Administracji Państwowej Wołodymyr Trusz, mer Czortkowa Wołodymyr Szmatko, deputowani Rady Najwyższej Ukrainy Eugenia Krawczuk i Wołodymyr Hewko, przedstawiciele polskich organizacji i katolickich parafii, w tym liczna delegacja Polskiego Centrum Kultury i Edukacji im. prof. Mieczysława Krąpca w Tarnopolu.

Uroczystość rozpoczął przewodniczący Tarnopolskiej Obwodowej Administracji Państwowej Wołodymyr Trusz. Odczytał list prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego z okazji 500-lecia nadania Czortkowowi praw miejskich oraz odsłonięcia skweru pamięci polskiej pary prezydenckiej, natomiast Ambasador RP na Ukrainie Bartosz Cichocki – od prezydenta Polski Andrzeja Dudy. List do uczestników uroczystości skierował także premier Mateusz Morawiecki. Odczytał go Konsul Generalny RP w Łucku Sławomir Misiak.

«Tragiczna śmierć prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego wraz z małżonką Marią Kaczyńską w Katastrofie Smoleńskiej 2010 r. była ogromną stratą nie tylko dla narodu polskiego, ale również dla Ukraińców. Pamiętamy wysiłki Lecha Kaczyńskiego na rzecz rozwoju demokracji w Polsce, stosunków polsko-ukraińskich i pojednania naszych bratnich narodów. On rozumiał, na ile ważna jest Ukraina dla Europy i robił wszystko co możliwe dla wsparcia naszego kraju. Lech Kaczyński ubolewał nad losem Europy i bezpieczeństwa europejskiego. Stał się przykładem śmiałego lidera, którego działania zmieniają historię», – zaznaczył w swoim liście prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski.

«Z uznaniem przyjąłem wiadomość o dzisiejszej uroczystości w Czortkowie. Jest mi bardzo przyjemnie, że na skwerze imienia Lecha Kaczyńskiego będzie stał monument poświęcony polskiej parze prezydenckiej. Dziękuję również za wybór daty dla tej uroczystości, przecież dziś mija 500. rocznica nadania Czortkowowi praw miejskich przez króla Zygmunta I Starego – władcę Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego» – napisał prezydent RP Andrzej Duda.

Przewodniczący społecznego komitetu budowy skweru Jacek Adrian Matusiak powiedział, że poznał Lecha Kaczyńskiego w latach 70. i miał zaszczyt z nim pracować. Odczytał także list z podziękowaniami od Jarosława Kaczyńskiego – brata Lecha Kaczyńskiego, prezesa partii «Prawo i Sprawiedliwość». Następnie wspólnie z merem Czortkowa Wołodymyrem Szmatko odsłonił pomnik pary prezydenckiej.

Biskup pomocniczy archidiecezji lwowskiej Kościoła rzymskokatolickiego Edward Kawa, ks. dziekan i kapelan wojskowy Marian Popielar oraz biskup Tarnopolsko-Terebowlańskiej Diecezji Prawosławnej Cerkwi Ukrainy Pawło Krawczuk poświęcili skwer i pomnik. Następnie odbyło się złożenie kwiatów pod monumentem.

Po uroczystości zgromadzeni wysłuchali opowieści o historii Czortkowa przedstawionych w języku polskim oraz obejrzeli występy muzyczne przygotowane przez miejscowe zespoły.

Ałła Flissak,
Polskie Centrum Kultury i Edukacji im. prof. Mieczysława Krąpca w Tarnopolu
Fot. Ałła Flissak, Anatol Sydiaha