9 września, w 80. rocznicę podpisania Układu o ewakuacji obywateli polskich z terytorium USRR i ludności ukraińskiej z terytorium Polski, w Wołyńskim Muzeum Krajoznawczym otwarto wystawę «Chełmszczyzna w pamięci pokoleń». Placówka informuje o tym na swojej stronie internetowej.
Więcej o Układzie podpisanym 9 września 1944 r. między rządem Ukraińskiej SRR a Polskim Komitetem Wyzwolenia Narodowego, na mocy którego Polaków deportowano z Ukrainy do Polski, a Ukraińców z Polski do Ukrainy, «Monitor Wołyński» pisał tu, a także tu.
Wystawa «Chełmszczyzna w pamięci pokoleń» to wspólny projekt Muzeum oraz Wołyńskiego Obwodowego Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego «Chołmszczyna». Na jej otwarciu spotkali się deportowani Ukraińcy, potomkowie ich rodzin i wszyscy ci, którzy interesują się tym tematem. Wielu z nich zostało deportowanych na wschód i południe Ukrainy, ale pragnęło osiedlić jak najbliżej swoich rodzinnych stron, więc wybierało Wołyń.
Podczas wydarzenia minutą ciszy uczczono pamięć Ukraińców, którzy zginęli w trakcie deportacji. Obecny na otwarciu wiceprzewodniczący Wołyńskiej Rady Obwodowej Jurij Poliszczuk powiedział, że dzisiejszy wróg Ukrainy, podobnie jak 80 lat temu, chce zniszczyć tożsamość Ukraińców.
Tetiana Dudar, kierownik Wydziału Kultury w Departamencie Kultury, Młodzieży i Sportu Wołyńskiej Obwodowej Administracji Wojskowej, zauważyła, że Wołyńskie Muzeum Krajoznawcze regularnie organizuje wystawy i upamiętnia deportacje Ukraińców. Jako historyk z wykształcenia również zgłębiała ten temat, a pracując w Muzeum rozmawiała z wieloma deportowanymi i wie o ich bólu i cierpieniach.
Przewodnicząca Towarzystwa «Chołmszczyna» Nina Baczyńska opowiedziała o historii swojej rodziny. Przypomniała, jak powstało Towarzystwo, i zwróciła uwagę na wyzwania, które przed nim obecnie stoją.

Aby zgromadzeni mogli dowiedzieć się więcej o zwyczajach Chełmszczyzny, amatorski chór «Dzwony Chołmszczyny» z Domu Kultury dzielnicy Weresnewe w Łucku wykonał kilka pieśni ludowych.
Po wystawie oprowadzał dr Bohdan Zek, kierownik Działu Badań i Wystaw Historii Wołynia. Zaznaczył, że ekspozycja ma na celu pokazanie tradycji rodzinnych oraz przedmiotów użytkowych posiadanych przez ludzi, którzy przeżyli deportację.

Podczas zwiedzania przedstawiciele rodzin, które przekazały te przedmioty na wystawę, opowiedzieli o ich pochodzeniu. O dramacie deportacji świadczą m.in. eksponowane na wystawie walizki oraz tzw. karty ewakuacyjne.

Po otwarciu wystawy w Wołyńskim Muzeum Krajoznawczym odbył się okrągły stół poświęcony 80. rocznicy deportacji Ukraińców z Chełmszczyzny, Nadsania, Łemkowszczyzny, Podlasia i Zachodniej Bojkowszczyzny.
Prelegentami byli dr Łesia Bondaruk, przedstawiciel Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej, dr hab. Anatolij Szwab i dr hab. Ołeksandr Demianiuk, dr Mykoła Kuczerepa oraz dr Taras Litkowec.
Wystawę «Chełmszczyzna w pamięci pokoleń» można obejrzeć się w dniach pracy Wołyńskiego Muzeum Krajoznawczego. Oprowadzanie jest możliwe po wcześniejszym umówieniu się: +380977599247; +380951522509; +380332247582.
Źródło: Wołyńskie Muzeum Krajoznawcze