Na mapie Manewicz pojawiła się Teterewa Dolina
Wydarzenia

Radni miasteczka Maniewicze 30 kwietnia przyjęli uchwałę w sprawie zmiany nazwy ulicy, nadając jej nową oryginalną nazwę.

Tym razem nazwę zmieniła ulica na południowych krańcach miasteczka, która dotychczas nosiła imię wołyńskiego działacza ruchu komunistycznego Stepana Bojki. Leży ona w nowej dzielnicy miasteczka powstałej w miejscu, w którym jeszcze 40 lat temu rósł las. Zdumiewające, że taka nazwa ulicy powstała już w czasach niepodległego państwa ukraińskiego.

Nazwa Teterewej, czyli Cietrzewiej, Doliny związana z występowaniem niegdyś w okolicznych lasach tych ptaków i właśnie w miejscu przemianowanej ulicy znajduje się uroczysko o tej samej nazwie. Taki toponim występuje na licznych mapach topograficznych tej miejscowości od połowy XIX do połowy XX wieku.

Nazwa uroczyska Teterewa Dolina na mapach topograficznych z różnych okresów

Później, już w czasach radzieckich, ta malownicza, a nawet nieco romantyczna nazwa, stopniowo zniknęła nie tylko z map, ale również z codziennego języka, zwłaszcza po II wojnie światowej, kiedy to miejscowa ludność w miasteczku praktycznie przestała istnieć. Co więcej, nie jest to jedyny lokalny toponim, który dziś został wymazany z map. Z biegiem lat faktycznie zniknęły z mowy mieszkańców Manewicz nazwy takich miejsc, jak np. Ogóły, Petrycki Bród, Werchy, Cegielnia, Żukowo, Nowe Działy.

Teraz śmiało można powiedzieć, że identycznej nazwy nie będzie miała żadna inna miejscowość nie tylko w Ukrainie, ale także w Europie.
Ponadto pojawienie się takiej nazwy to nie tylko swoisty akt przywrócenia historycznej sprawiedliwości, ponieważ posługiwały się nią wcześniejsze pokolenia mieszkańców Manewicz, ale też powód do odrodzenia zainteresowania krajoznawstwem i historią rodzimego miasteczka.

Utrwalenie lokalnych toponimów w nazwach ulic to jeden z wielu sposobów na ich uratowanie przed całkowitym zapomnieniem oraz na przywrócenie naszym miastom i wsiom ich tożsamości kulturowej, która przez dziesięciolecia była metodycznie niszczona i ignorowana.

Jesień w Teterewej (Cietrzewiej) Dolinie. Foto autora, 2019 r.

Roman Pawluk

Powiązane publikacje
10-lecie Polskiej Sobotniej Szkoły w Husiatynie
Wydarzenia
W Polskiej Sobotniej Szkole działającej przy Nadzbruczańskim Stowarzyszeniu Kultury i Języka Polskiego zorganizowano obchody jubileuszu 10-lecia. Uczniowie, ich rodzice, nauczyciele oraz goście wspólnie świętowali tę ważną datę.
07 lipca 2026
12 dni w Kostiuchnówce z językiem polskim i nie tylko
Wydarzenia
Ponad 30 uczniów z obwodu rówieńskiego i wołyńskiego wzięło udział w Szkole Letniej Języka Polskiego w Kostiuchnówce zorganizowanej przez Ukraińsko-Polski Sojusz im. Tomasza Padury z Równego.
07 lipca 2026
Architekt i jego niezrealizowany projekt
Artykuły
Pierwsze artykuły z cyklu «Ziemia Wołyńska» poświęcone były ruchowi turystycznemu i krajoznawczemu na Wołyniu w okresie międzywojennym, m.in. działalności lokalnych oddziałów Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Niniejsza publikacja przedstawia natomiast jeden z projektów mających na celu dalszy rozwój potencjału turystycznego Wołynia. Niestety, nie został on zrealizowany. Tragiczny okazał się również los jego autora.
06 lipca 2026
Rekrutacja do Akademii Liderów Polonijnych w Warszawie
Konkursy
Stowarzyszenie Aktywny Dialog ogłasza nabór do Akademii Liderów Polonijnych – dziesięciodniowego programu szkoleniowego dla dorosłych liderów polonijnych z Europy Wschodniej. Zjazd odbędzie się w Warszawie w dniach 15–24 sierpnia 2026 r., a zgłoszenia przyjmowane są poprzez formularz dostępny w ogłoszeniu rekrutacyjnym na stronie organizatora.
03 lipca 2026
Rodzinne historie: «Moje wnuczki mają imiona po swoich praprababciach»
Artykuły
«Nasza rodzina była duża i zżyta. Ci krewni, którzy z różnych powodów nie wyjechali do Polski, nie żałowali, że tu zostali. A ci, którzy zmuszeni byli do opuszczenia ojczystej ziemi, nigdy nie zapomnieli, skąd pochodzą» – mówi Halina Pidodwirna, z domu Strzemecka.
03 lipca 2026
Ukazał się nr 13 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
Przekazujemy w Państwa ręce kolejny numer «Monitora Wołyńskiego». Nieco uszczuplony, ale jednak jest. Piszemy w nim m.in. o obchodach 35. rocznicy zwrotu łuckiej katedry katolikom, otwarciu odnowionego polskiego cmentarza wojskowego w Klewaniu, świadomych seniorach z Rówieńszczyzny oraz rodzinnych historiach Haliny Pidodwirnej z Husiatyna.
02 lipca 2026
Wizyty studyjne dla młodzieży polonijnej w Polsce
Konkursy
Stowarzyszenie Polonia Connect zaprasza aktywną młodzież polonijną z Norwegii, Szwecji, Danii, Finlandii, Islandii, Litwy, Łotwy, Estonii, Ukrainy oraz Mołdawii na wrześniową wizytę studyjną w Polsce.
02 lipca 2026
Trwa nabór do Programu Anders NAWA na studia I stopnia i jednolite studia magisterskie
Konkursy
Program dla Polonii im. gen. Władysława Andersa (Anders NAWA) – studia I stopnia i jednolite studia magisterskie to szansa dla młodzieży polonijnej na podjęcie studiów w Polsce, rozwój znajomości języka polskiego oraz zdobycie wykształcenia na polskich uczelniach – podaje Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej.
01 lipca 2026
W Krakowie otwarto Muzeum Rodu Książąt Lubomirskich. Na wydarzenie przybyli przedstawiciele Równego
Wydarzenia
26 czerwca w Krakowie otwarto Muzeum Rodu Książąt Lubomirskich. Miasto Równe podczas uroczystości reprezentowali członkowie Centrum Języka i Kultury Polskiej im. Książąt Lubomirskich.
01 lipca 2026