Na Wołyniu byli zamożni chłopi, nawet pomieszczyki się trafiały, choć niezbyt często. Większość to biedota, żyjąca z dnia na dzień. I właśnie z tej biedoty wywodził się gajowy, który udawał wielkiego pana leśniczego.
Syn jego, proszący żeby pod żadnym pozorem nazwiska nie ujawniać, opowiedział mi historię z życia swojej rodziny.
Gajówka była w lasach koło Hał. Nędzna chata, kryta słomą, przy niej równie nędzne budynki gospodarcze, takie jak zarobki gajowego. Gajowy był biedny, pan mało płacił, a chłopi za kradzione drewno też nic nie dawali, ani nie chcieli kupować. Więc ubogi gajowy za pośrednictwem gazety nawiązał romans z panną z Warszawy. W listach przedstawiał się za leśniczego, wolnego stanu i do tego zamożnego. Tak pisał, aż się doczekał odpowiedzi. Panna nie uprzedzając wsiadła w pociąg i przyjechała do Rafałówki. Licząc na szczęśliwe życie przy leśniczym i do tego jeszcze na łonie natury.
Dzień był letni, kiedy przed gajówkę zajechał bałaguła (Żyd woźnica, jak dzisiejsze taxi) z Panną i jej walizką. Gajowy zrozumiał, co się stało i nie czekając dalszych wydarzeń przez okno uciekł do lasu. Pannę «powitała» żona gajowego i jego dzieci. Żona, pogodna i dobra kobieta, nie miała nawet złości do przyjezdnej, przyjęła ją «czym chata bogata». Rozmawiając czekały na powrót nieszczęśnika. Rozmówczyni okazała się całkiem sympatyczną osobą i szybko znalazły wspólny język. Żona opowiadała o biedzie w lesie, a panna o Warszawie i zawiedzionych planach. W ten sam dzień chciała wracać, nie miała jednak na bilet. Żona chętnie by jej dała, ale też nie miała pieniędzy. Więc nie było wyjścia, musiały czekać. Dni mijały, a one wspólnie gospodarzyły, a gajowy siedział w lesie nie pokazując się nikomu.
Sprawa szybko rozniosła się po okolicy. Chłopcy i dziewczęta z Hał, Sosznik i Turu co wieczór tłumnie przychodzili, żeby zobaczyć pannę. Wyglądali też po krzakach gajowego, ale nikt go nie zauważył. Martwili się już o jego życie. Tak minęły dwa tygodnie. Jeden z chłopców «po wojsku» nawet zaproponował, że ożeni się z panną, skoro gajowy już tego nie zrobi. Ona go jednak nie chciała, życie wiejskie nie rokowało wielkiego powodzenia.
Żona gajowego uprosiła na wsi parę złotych i odprawiła pannę z powrotem. Dała jej sera, masła, suszonych grzybów i czarnych jagód, chłopcy przynieśli miodu. Kilkoma furmankami jechali, żeby odwieźć pannę na stację. Żegnali się z wielkim żalem, nawet żona gajowego się rozpłakała i zapraszała w odwiedziny.
Stacja w Rafałowce, z której panna odjeżdżała do Warszawy
Jak tylko panna wyjechała, gajowy wrócił do domu. Wyglądał jak dzika świnia: brudny, zarośnięty i wychudzony. Nic mu tak nie dokuczało w ukryciu jak głód, komary i bąki. Gajowy żył już przykładnie, ale dalej w biedzie. W takiej biedzie, że nawet na Sybir sowieci go nie wywieźli zapisując do klasy społecznej «biedniaki». Po wojnie na ziemiach «wyzyskanych», jak mówili Pawlak i Kargul, był szanowanym leśniczym. Kiedy jego syn mi to opowiadał śmiał się do rozpuku, podkreślając życiową mądrość swojej mamy.
Leśnicy. Bohater tekstu stoi piąty od lewej
Tekst i zdjęcia: Janusz HOROSZKIEWICZ
P. S.: Zainteresowani mogą uzyskać więcej informacji pod adresem mailowym: janusz-huta-stepanska@wp.pl
CZYTAJ TAKŻE:
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: CYGANIE I WIELKA UCZTA W HUCIE STEPAŃSKIEJ
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: HRABIA WORCELL – WŁAŚCICIEL STEPANIA
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: ŻYDZI – NASI ODWIECZNI SĄSIEDZI
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: WOJNA Z BOLSZEWIKAMI
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: KOŚCIÓŁ W KAZIMIERCE
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: WYJAZDY ZA WIELKĄ WODĘ
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: KOLONIE W OKOLICY HUTY STEPAŃSKIEJ
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: CARSCY DEZERTERZY
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: HORYŃ – RZEKA PIĘKNA I STRASZNA, ZAWSZE BLISKA SERCU
HUCIAŃSKIE OPOWIEŚCI: WOJNA ŚWIATOWA I POWRÓT Z WOJNY WYSOCKICH
