«Jeńcy września 1939»: prezentacja w Zdołbunowie
Wydarzenia

W Zdołbunowskim Gimnazjum odbyła się prezentacja książki Tetiany Samsoniuk «Jeńcy września 1939». Spotkanie zostało zorganizowane przez Kulturalno-Oświatowe Centrum imienia Tadeusza Czackiego na czele z Aleksandrem Radicą oraz Harcerski Hufiec «Wołyń».

W trakcie prezentacji Tetiana Samsoniuk opowiedziała o pracy nad książką, przywołała losy niektórych jeńców wojennych i zwróciła uwagę na dokumenty, którymi uzupełniono szkice biograficzne. Na przykładzie jeńca Jana Palki zapoznała obecnych z tym, jak wyglądała sprawa kryminalna założona przez NKWD. Ciekawym jest fakt, że zachowały się w niej skonfiskowane przez funkcjonariuszy NKWD zdjęcia lotnicze obiektów położonych w różnych zakątkach Polski. Wśród dokumentów można znaleźć również zdjęcie polskiego oficera, którego nazwiska niestety nie znamy. Enkawudziści podejrzewając więźnia o to, że ukrył przed nimi swój stopień wojskowy, skierowali skonfiskowane zdjęcia na ekspertyzę do Kijowskiego Instytutu Ekspertyzy Naukowo-Sądowej w celu porównania, czy Jan Palka i nieznany oficer to ta sama osoba. O jej wynikach można przeczytać w książce. Szczególną uwagę autorka poświęciła również Karolowi Bielakowowi, Mieczysławowi Kwiatkowskiemu oraz Cyprianowi Liberze.

W prezentacji wzięli udział dyrektor Zdołbunowskiego Gimnazjum, przedstawiciele władz lokalnych, Oddziału Archiwalnego Zdołbunowskiej Państwowej Administracji Rejonowej, Zdołbunowskiego Muzeum Krajoznawczego, harcerze, i krajoznawcy. Obecny na prezentacji konsul RP w Łucku Marek Zapór podkreślił, że dzięki tej książce przedstawiającej losy ludzi czytelnik może poznać dzieje II wojny światowej. Pomogą mu w tym zdjęcia i dokumenty, którymi uzupełniono szkice.

Książka «Jeńcy września 1939» przedstawia losy 19 żołnierzy i rezerwistów Wojska Polskiego, którzy we wrześniu 1939 r. trafili do niewoli sowieckiej, przebywali w placówkach obozowych na terenie obwodu rówieńskiego, a następnie zostali represjonowani przez NKWD. Szkice biograficzne, które wcześniej ukazały się na łamach «Monitora Wołyńskiego», napisane są po polsku i po ukraińsku. Uzupełniono je materiałami archiwalnymi, dokumentami i zdjęciami. Książka ukazała się dzięki wsparciu finansowemu Konsulatu Generalnego RP w Łucku.

Natalia DENYSIUK
Foto: Olga KŁYMKOWYCZ-PYŁYPCZUK

Książkę «Jeńcy września 1939» można pobrać bezpłatnie w formacie pdf.

CZYTAJ TAKŻE:

JEST PAMIĘĆ O LUDZIACH

KSIĄŻKĘ «JEŃCY WRZEŚNIA 1939» ZAPREZENTOWANO W ŁUCKU

Powiązane publikacje
Represje wobec wołyńskich Polaków: Policjant Antoni Witczak
Wydarzenia
Dla sowieckiego «wymiaru sprawiedliwości» zwykła działalność zawodowa mogła być powodem uwięzienia. Na przykład Antoni Witczak został skazany na osiem lat łagrów tylko za to, że był policjantem.
16 marca 2026
Ukazał się nr 5 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
W dzisiejszym numerze «Monitora Wołyńskiego» piszemy o tablicy upamiętniającej zniszczony kościół w Kowlu, rodzinnych historiach Czesława Chytrego z Równego, Nagrodzie Prezydenta Miasta Bolesławiec dla Piotra Bajdeckiego ze Zbaraża, pamiątkach po Józefie Ignacym Kraszewskim, które w okresie międzywojennym zostały zgromadzone w Muzeum Wołyńskim.
12 marca 2026
Represje wobec wołyńskich Polaków: Jerzy Urbański z Chotiaczowa
Wydarzenia
Jerzy Urbański został zatrzymany 23 stycznia 1940 r. na obszarze Włodzimierskiego Oddziału Pogranicznego podczas próby nielegalnego przekroczenia granicy między terenami okupowanymi przez Niemcy oraz ZSRR.
05 marca 2026
Ukazał się nr 4 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
​​​​​​​W dzisiejszym numerze «Monitora Wołyńskiego»: wsparcie od europejskich bractw strzeleckich, rodzinne historie Oleksandra Kisia z Łucka, wystawa poświęcona pamięci Pawła Didenki z Dubna, wspomnienie Walentyny Łukomskiej z Równego, recitale skrzypcowe Ostapa Kozyry z Tarnopola, pączkowanie 2026.
26 lutego 2026
Represje wobec wołyńskich Polaków: Aktor z Warszawy Wiesław Batorski
Artykuły
O ile w większości spraw karnych aresztowanych Polaków śledczy NKWD fabrykowali zarzuty, o tyle w przypadku Wiesława Batorskiego śledztwo przez długi okres obywało się w ogóle bez nich. W państwie prawa jest to nie do pomyślenia, ale w ZSRR przepisy, jeśli zachodziła taka potrzeba, nie miały najwyższej mocy prawnej.
16 lutego 2026
Ukazał się nr 3 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
Zapraszamy Państwa na łamy dzisiejszego numeru «Monitora Wołyńskiego». Wśród jego tematów są: rodzinne historie Anatola Olicha, wystawa o obywatelach Ukrainy polskiego pochodzenia, którzy zginęli na wojnie, bezpieczna przestrzeń dla młodzieży szkolnej wsi Werbka, Dzień Patrona w TKP im. Tadeusza Kościuszki.
12 lutego 2026
Represje wobec wołyńskich Polaków: Jeńcy Melchior Bała i Stanisław Fijoł
Artykuły
Melchior Bała i Stanisław Fijoł zostali zatrzymani przez żołnierzy Armii Czerwonej podczas próby przekroczenia granicy sowiecko-niemieckiej. Po ucieczce z obozu koncentracyjnego dla jeńców wojennych trafili do sowieckiego więzienia.
03 lutego 2026
Ukazał się nr 2 «Monitora Wołyńskiego»
Wydarzenia
W dzisiejszym numerze «Monitora Wołyńskiego» piszemy o działalności Centrum Dialogu Kostiuchnówka w 2025 r., cieple z Polski dla Ukrainy, rodzinnych historiach Andrzeja Końka, rówieńskiej telewizji «Polska poza Polską», projekcie poświęconym Gabrieli Zapolskiej oraz festiwalu kolęd w Tarnopolu.
29 stycznia 2026
Represje wobec wołyńskich Polaków: Pracownik banku w Łucku Maksymilian Koryciński
Artykuły
Maksymilian Koryciński, pracownik banku w Łucku, został oskarżony przez NKWD o udział w antysowieckiej organizacji podziemnej. Zbudowawszy własną linię obrony, przetrwał prawie półtoraroczne śledztwo i otrzymał stosunkowo łagodny wyrok: «tylko» pięć lat zesłania.
20 stycznia 2026