Niedostępne wcześniej korytarze i sale, a także nowe eksponaty mogą od dzisiaj oglądać zwiedzający podziemia pod katedrą Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Łucku.
5 marca odbyło się oficjalne otwarcie odnowionej ekspozycji podziemia i tablicy upamiętniającej Oleha Wynohradowa, założyciela Klubu «Entuzjasta».
W Łucku zachowało się wiele podziemi, jednak największy kompleks mieści się pod katedrą Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Pod jezuicką świątynią zbudowaną w latach 1616–1646 znajdują się trzy podziemne kondygnacje, na które składały się tak zwane ciepły kościół, grobowce i podziemna studnia. Przeznaczenie większości pomieszczeń nadal pozostaje dla naukowców tajemnicą. W 1946 r. radzieckie władze odebrały kościół katolikom. Jeśli o nadziemne części kościoła i klasztoru choć trochę się dbało, to zachowaniem podziemi nikt się nie przejmował. Urządzono w nich magazyn warzyw i zamurowano wszystkie kanały wentylacyjne, co oczywiście nie mogło pozostać bez wpływu na ogólny stan zabytku. Stopniowo majestatyczne podziemia zamieniły się w opuszczone wysypisko.
Być może Łuck straciłby tę część wyjątkowego zabytku, gdyby za akcję ratowania entuzjastycznie nie zabrał się lokalny krajoznawca Oleh Wynohradow. Przez wiele lat eksplorował łuckie podziemia sam, a w 1987 r. założył «Entuzjastę», amatorskie koło speleologiczne dla dzieci. Pod jego kierownictwem dzieci stopniowo, sala po sali, korytarz po korytarzu, oczyściły zasypane podziemia katedry i wyniosły śmieci. To Oleh Wynohradow wypompował wodę z zalanych pomieszczeń oraz założył instalację elektryczną. Swojej ulubionej pracy kustosz łuckich podziemi poświęcił czterdzieści lat.
Na cześć Oleha Wynohradowa w podziemiach, które były w zasadzie jego drugim (a być może nawet pierwszym) domem, odsłonięto tablicę pamiątkową, którą poświęcił proboszcz łuckiej parafii katedralnej ks. kanonik Paweł Chomiak. Następnie głos zabrali przedstawiciele administracji Państwowego Rezerwatu Historyczno-Kulturalnego w Łucku, władz miasta i placówek edukacyjnych. Wspomnieniami podzielili się również przewodniczący Wołyńskiej Obwodowej Organizacji Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy Gennadij Bondarenko, rzeźbiarz Mykoła Hołowań oraz fotograf Wiktor Czuchraj.
Teraz dzieło Oleha Wynohradowa kontynuuje Państwowy Rezerwat Historyczno-Kulturalny we współpracy z lokalną parafią rzymsko-katolicką. Przez ostatnie kilka miesięcy podziemia były zamknięte dla zwiedzających, ponieważ pracownicy rezerwatu, studenci Wschodnioeuropejskiego Narodowego Uniwersytetu imienia Łesi Ukrainki w Łucku, ks. kanonik Paweł Chomiak i wikariusz Roman Własiuk pracowali nad renowacją pomieszczeń. Otwarto i oczyszczono nowe galerie, zainstalowano schody i poręcze, uzupełniono wystawy. W jednym z «nowych» korytarzy znajduje się wystawa poświęcona wybitnym biskupom i kapłanom diecezji łuckiej. Wszystkie sale i korytarze mają nowoczesne oświetlenie, na które Wołyńska Rada Obwodowa przekazała 350 tys. hrywien.
Otwarcie zakończyło się wycieczką, którą personel rezerwatu przeprowadził dla kilkudziesięciu gości.
Tekst i zdjęcia: Anatolij OLICH
CZYTAJ TAKŻE:
W PODZIEMIACH KOŚCIOŁA W ŁUCKU PO RAZ PIERWSZY OD 75 LAT ODPRAWIONO MSZĘ ŚWIĘTĄ
