Do wieczoru 13 kwietnia film dokumentalny «Anna Walentynowicz. Skąd przychodzimy, kim jesteśmy, dokąd zmierzamy» można obejrzeć on-line. Udostępnił go na swoim kanale na YouTube Jerzy Zalewski, jeden z reżyserów dokumentu.

Anna Walentynowicz z domu Lubczyk, pracownica Stoczni Gdańskiej i legenda «Solidarności», urodziła się 15 sierpnia 1929 r. we wsi Sinne na Wołyniu (obecnie Sadowe w obwodzie rówieńskim) w ukraińskiej rodzinie Nazara i Jefrosynii (Pryśki) Lubczyków. Podczas II wojny światowej rodzina Teleśnickich z sąsiednich Pustomytów, u których pracowała, wywiozła ją bez wiedzy rodziców pod Warszawę, powiedziawszy, że jej wieś spalono, a cała rodzina zginęła.

W swoim oficjalnym życiorysie napisała później, że przyszła na świat w Równem w ubogiej polskiej rodzinie. Był działaczką społeczną, walczyła o prawa robotników w komunistycznej Polsce. W 1978 r. znalazła się wśród współzałożycieli Wolnych Związków Zawodowych, a w 1980 r. – «Solidarności». Stała się symbolem walki z reżimem komunistycznym.

Dopiero w niepodległej Ukrainie rodzina Lubczyków rozpoczęła poszukiwania zaginionej siostry i córki. W 1996 r. Anna po raz pierwszy przyjechała w rodzinne strony.

15 lat temu, 10 kwietnia 2010 r., Anna Walentynowicz zginęła w katastrofie samolotu prezydenckiego pod Smoleńskiem.

«Film dokumentalny «Anna Walentynowicz. Skąd przychodzimy, kim jesteśmy, dokąd zmierzamy» w reżyserii Krzysztofa Wojciechowskiego i Jerzego Zalewskiego to obraz pokazujący niezłomną bohaterkę NSZZ «Solidarność», począwszy od jej dzieciństwa na Ukrainie poprzez czasy stalinowskie w Polsce, aż do śmierci w Smoleńsku» – informowało Stowarzyszenie «W trosce o dom ojczysty» im. Anny Walentynowicz przed wcześniejszymi pokazami.

Film opiera się na trzech głównych liniach narracyjnych splatających się w żywą i ciekawą opowieść, w której losy prostej dziewczyny splatają się w sposób niebanalny z historią

Wątek pierwszy mówi o najważniejszych wydarzeniach z życia prywatnego i zawodowego Anny Walentynowicz. Drugi to podróż syna i wnuka na Ukrainę i odkrywanie prawdy o jej pochodzeniu i korzeniach. Wątek trzeci opowiada o tym, jak syn i wnuk, dwa lata po tragicznej śmierci Bohaterki w katastrofie smoleńskiej, muszą zmierzyć się z poszukiwaniem zwłok matki i babci, by zgodnie z wolą zmarłej pochować ją w grobie obok ukochanego męża. Poszukują Jej zwłok, a także prawdy o Niej.

Film powstawał w ciągu ponad 20 lat. Realizatorzy od 2000 r. towarzyszyli z kamerą Annie Walentynowicz w jej działaniach na rzecz Polski, a następnie jej synowi i wnukowi w czasie peregrynacji zwłok matki i babci po Polsce w 2012 r. (w lipcu 2012 r. po zapoznaniu się z dokumentacją z Moskwy krewni Anny Walentynowicz stwierdzili, że nie opisuje ona jej szczątków. Ze względu na to przeprowadzono ekshumacje, z których wynikało, że pod nazwiskiem Anny Walentynowicz w 2010 r. pochowano szczątki innej osoby; gdzie została pochowana Anna Walentynowicz, nie wiadomo do dnia dzisiejszego) oraz ich podróży w 2014 r. do miejscowości, gdzie urodziła się Anna Walentynowicz.

Film «Anna Walentynowicz. Skąd przychodzimy, kim jesteśmy, dokąd zmierzamy» można obejrzeć tu:

MW

Fot. Natalia Denysiuk

Na zdjęciu: plansze z wystawy o Annie Walentynowicz eksponowanej w Łucku w grudniu 2023 r.