6 czerwca, w dniu 182. urodzin Elizy Orzeszkowej, prezydent RP Andrzej Duda opublikował list zapraszający do włączenia się we wspólne czytanie powieści «Nad Niemnem» oraz ogłosił datę wielkiego finału tegorocznej akcji – podaje Narodowe Centrum Kultury.

Wydarzenie, organizowane przez Kancelarię Prezydenta PR przy wsparciu Narodowego Centrum Kultury, odbędzie się w sobotę, 9 września. Na stronie Kancelarii Prezydenta została też uruchomiona rejestracja uczestnictwa w tegorocznej edycji Narodowego Czytania poprzez organizację lokalnych wydarzeń w Polsce i na całym świecie.

W liście Prezydent Andrzej Duda zwrócił uwagę na walory tegorocznej lektury: barwny język, wspaniałe krajobrazy, komizm sytuacyjny i pełne humoru dialogi. «To książka nastrojowa, napisana barwnym językiem, a zarazem donośna i sugestywna w swoim patriotycznym przesłaniu» – napisał Prezydent Duda.

«Bo przecież jej autorka nie tylko maluje szeroką panoramę rodzinnych Kresów, nie tylko przybliża folklor i szlacheckie zwyczaje, ale bardzo wyraźnie przywołuje też historię Rzeczypospolitej, a poprzez tematykę Powstania Styczniowego, którego 160-lecie obchodzimy w tym roku, doskonale oddaje przeżycia, emocje i dylematy ówczesnych Polaków. Dzięki temu obraz niepodległościowego zrywu, który w 1863 r. wybuchł przeciwko carskiemu zaborcy, na zawsze połączył się z tą książką, a sama powieść utrwaliła się w świadomości jako prawdziwa epopeja polskiego losu. […] Chciałbym, aby tegoroczna lektura pogłębiła też namysł nad tym, w jaki sposób współcześnie odczytujemy naszą historię i jak o niej pamiętamy. I żeby, zwłaszcza dzisiaj, w obliczu agresywnego rosyjskiego imperializmu, odwołując się do powstańczego czynu, powieść Orzeszkowej jeszcze bardziej umocniła przekonanie o podstawowym prawie każdego narodu do własnej wolności i suwerenności» – czytamy w liście Prezydenta, zachęcającym do udziału we wspólnym czytaniu powieści Orzeszkowej.

«Nad Niemnem» to najbardziej znana powieść Elizy Orzeszkowej. Powstawała w latach 1886–1887, a w formie książki ukazała się w 1888 r. Ze względu na barwne opisy, wyrazistych bohaterów i odwołania historyczne dzieło porównywano do Mickiewiczowskiego «Pana Tadeusza». Żadna inna książka pisarki nie została tak entuzjastycznie przyjęta przez recenzentów. Chwalono m.in. sprawne połączenie dydaktyzmu z walorami artystycznymi i przemyślaną kompozycję całości. «Nad Niemnem» cieszyło się popularnością wśród kolejnych pokoleń czytelników.

W II Rzeczypospolitej powieścią zainteresowało się kino. Ekranizację książki ukończono w 1939 r., ale obraz zaginął w czasie II wojny światowej. Kolejny film nakręcono w połowie lat 80. XX wieku. «Nad Niemnem» to jeden najważniejszych utworów literatury polskiej podejmujący tematykę Powstania Styczniowego.

Akcja Narodowego Czytania organizowana jest przez Prezydenta RP od 2012 r. Została zainicjowana wspólną lekturą «Pana Tadeusza» Adama Mickiewicza. Podczas następnych edycji przeczytano: dzieła Aleksandra Fredry, «Trylogię» Henryka Sienkiewicza, «Lalkę» Bolesława Prusa, «Quo Vadis» Henryka Sienkiewicza, «Wesele» Stanisława Wyspiańskiego, «Przedwiośnie» Stefana Żeromskiego, polskie nowele, «Balladynę» Juliusza Słowackiego, «Moralność Pani Dulskiej» Gabrieli Zapolskiej oraz «Ballady i romanse» Adama Mickiewicza.

Źródło: www.nck.pl