W dzisiejszym numerze «Monitora Wołyńskiego» piszemy o stuleciu Franki Wołoszczuk, nowej książce o Józefie Łobodowskim, Józefie Jachimku urodzonym w Czerczycach, projekcie «Karaimszczyzna», królewskim zamku we Włodzimierzu Wołyńskim oraz lecie z językiem polskim.
Gazeta jest dostępna w wersji papierowej w polskich organizacjach na terenie obwodu wołyńskiego, rówieńskiego i tarnopolskiego oraz w wersji elektronicznej w zakładce «Archiwum PDF» na naszej stronie.
***
Franka Wołoszczuk ma 100 lat. Jest najstarszą mieszkanką Hromady Husiatyn na Tarnopolszczyźnie oraz najstarszą członkinią miejscowego Nadzbruczańskiego Stowarzyszenia Kultury i Języka Polskiego. Urodziła się w Liczkowcach w polsko-ukraińskiej rodzinie Marii oraz Josypa Gerijów, która później przeniosła się w okolice Suchodołu. Na str. 4–5 przedstawiamy Państwu historię, którą pani Franka opowiedziała «Monitorowi Wołyńskiemu».
Na str. 6 Wiktor Jaruczyk pisze o monografii prof. Switłany Greli-Krawczenko poświęconej publicystyce Józefa Łobodowskiego z okresu międzywojennego, II wojny światowej oraz emigracji. Motywem przewodnim monografii Switłany Greli-Krawczenko są słynne słowa Józefa Łobodowskiego: «Dzieli nas bardzo dużo, ale łączy wspólny cel: niedopuszczenie, by nas wszystkich pochłonęło bagno rosyjsko-sowieckie».
Kiedy Józef Tadeusz Jachimek, harcerz z Włodzimierza Wołyńskiego urodzony w Czerczycach (dziś Hromada Zymne), trafił do katowni NKWD, miał zaledwie 17 lat. W archiwum w Łucku zachowały się akta jego sprawy karnej. Dowiedzieliśmy się z nich, że Józef Tadeusz Jachimek przeszedł przez więzienie i Workutłag, a następnie zaciągnął się do Armii Andersa. Chcąc poznać jego dalsze losy, znaleźliśmy informację o tym, że zmarł w marcu 1942 r. i został pochowany na Polskim Cmentarzu Wojennym w Kanimech w Uzbekistanie. Więcej o tym piszemy na str. 7.
Przez cztery miesiące dziennikarze redakcji «misto.media» opowiadali swoim czytelnikom o Karaimach. W ramach realizowanego przez nich projektu «Karaimszczyzna. Ci, którzy znikają» ukazała się seria publikacji poświęconych m.in. historii łuckich Karaimów, ostatniej Karaimce z Łucka, łuckiej kenesie, ulicy Karaimskiej, czasopismu «Karaj Awazy» oraz łuckim potrawom karaimskim. Opowiadamy Państwu o tym projekcie na str. 8–9.
Dzieje zamku królewskiego we Włodzimierzu Wołyńskim zostały opisane w 1939 r. przez Wiktora Pawłowskiego z Łucka. Jego artykuł opublikowany wówczas na łamach «Ziemi Wołyńskiej» proponujemy Państwa uwadze na str. 12–13.
Mija lato z językiem polskim. Uczniowie punktu nauczania przy Polonijnym Stowarzyszeniu Kulturalno-Oświatowym w Tarnopolu spędzali je na Lubelszczyźnie (str. 16), a dzieci z Polskiej Szkoły przy Towarzystwie Kultury Polskiej Ziemi Zdołbunowskiej – w Zdołbunowie, Równem oraz Lwowie (10).
Zapraszamy do lektury!
***
Projekt finansowany ze środków Ministerstwa Spraw Zagranicznych w ramach konkursu pn. Polonia i Polacy za Granicą 2023 ogłoszonego przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów. Projekt «Polska Platforma Medialna Ukraina 2023–2025» realizowany przez Fundację Wolność i Demokracja. Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Ministerstwa Spraw Zagranicznych.