W przededniu nowego sezonu piłkarskiego wszystkie trzy rówieńskie kluby klasy A Wołyńskiego Autonomicznego Podokręgu Piłki Nożnej poniosły duże straty w kadrach.]
Ernest Fiala ustąpił ze stanowiska kierownika sekcji piłki nożnej Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego Sokół i powrócił do Czech. Zacharjasz Wierny zrezygnował z pełnienia funkcji prezesa żydowskiego klubu Hasmonea i skupił się na pracy w Wołyńskim Związku Piłki Nożnej, obejmując stanowiska wiceprezesa związku i kierownika Wydziału Gier i Dyscypliny (lata 1930–1932, 1935) oraz kapitana związku (1934 r.). Drużynę Wojskowego Klubu Sportowego (WKS) Hallerczyk opuścił Tadeusz Rożek, który stanął na czele miejscowego komitetu sędziów.
Liczba klubów uczestniczących w mistrzostwach klasy A Wołyńskiego Podokręgu wzrosła do sześciu, reprezentowały one jednak nadal tylko trzy miasta: Równe, Kowel oraz Dubno.
Rówieński Sokół zaczął swoją drogę turniejową w klasie A od zdecydowanego zwycięstwa nad Hallerczykiem (6:1). Następnie pokonał również debiutanta klasy A – kowelską Hasmoneę (5:3), rówieńską Hasmoneę (4:0) oraz WKS Kowel (7:2). Dopiero drużynie WKS Dubno udało się stawić skuteczny opór nowo upieczonemu faworytowi wołyńskich rozgrywek (1:0).
W drugiej kolejce nikt już nie potrafił stanąć na drodze Sokoła – drużyna zdecydowanie pokonała przeciwników w pięciu kolejnych meczach: Hallerczyka (1:0), WKS Kowel (4:2), rówieńską Hasmoneę (2:1), kowelską Hasmoneę (9:0) oraz WKS Dubno (2:1). Sokół po raz pierwszy zdobył tytuł mistrza Wołynia.
Zacięta walka o drugie miejsce toczyła się między zeszłorocznym mistrzem – rówieńską Hasmoneą oraz WKS Dubno. Każda drużyna wygrała u siebie, przy czym wynik obu meczów był identyczny – 4:1. Dubieńska drużyna, jak już wspomnieliśmy wyżej, wygrała z Sokołem, ale straciła punkty w meczach z WKS Równe (1:1) oraz WKS Kowel (2:2). Nie udało się nam na razie znaleźć wyników meczów z kowelskimi drużynami, rozegranych przez WKS Dubno u siebie, ale relacje w prasie z roku 1930 świadczą o tym, że dubieńska drużyna w tych meczach osiągnęła zwycięstwo. Rówieńska Hasmonea również pokonała we wszystkich meczach kowelskie drużyny oraz Hallerczyka, więc najprawdopodobniej obie drużyny miały jednakową liczbę punktów w tabeli ligowej, której jednak nigdzie nie opublikowano. «Echo Rówieńskie» podało tylko informację o drugim miejscu dla Hasmonei oraz trzecim dla WKS Dubna.
W walce o najwyższe pozycje Hallerczykowi nie udało się wziąć udziału, ponieważ znalazł się on na czwartym miejscu. Kowelskie drużyny dwa razy nie potrafiły wyłonić między sobą zwycięzcy, ale WKS Kowel po zwycięstwie z WKS Równe (3:2) zajął piąte miejsce. Kowelska Hasmonea zajęła ostatnie miejsce, ale w 1931 r. grała w klasie A.
Mistrzowski skład drużyny stanowili: Tomasz Barcikowski, Kuźmin (bramkarz), Anatol Biаłousow, Eugeniusz Chrzanowski, Antoni Prozorow, Zygmunt Wnukowski, Witalij Winogradow, Jerzy Szarewicz, Józef Polikowski, Hordij Filipowicz, Bolesław Walek, Józef Szewczyk i Melnikow.
Foto: Mistrzowie z rówieńskiego Sokoła. Zdjęcie z archiwum Hordija Filipowicza udostępnione przez syna – Aleksandra Filipowicza.
Rówieński Sokół był pierwszą wołyńską drużyną, która grała w grupie eliminacyjnej mistrzów okręgówek walczących o awans do I ligi Państwowej Polskiego Związku Piłki Nożnej. Debiutu wołyńskiego mistrza nie można nazwać udanym – Sokół przegrał wszystkie mecze ze lwowską Lechią oraz lubelską Unią. W tych rozgrywkach nie uczestniczył jeden z założycieli Wołyńskiego Podokręgu – Józef Szewczyk, który w przededniu zawodów w jednym z towarzyskich meczów złamał nogę i musiał porzucić karierę sportową. Mimo to, nadal aktywnie uczestniczył w piłkarskim życiu województwa, obejmując różne stanowiska w Wołyńskim Związku Piłki Nożnej.
Rówieńskie Sokół i Hasmonea już tradycyjnie przyjmowały gości ze Lwowa. Do Równego przyjeżdżała Lechia (Sokół przegrał z nią 1:2, a Hasmonea – 2:4) i lwowska Hasmonea (Sokół pokonał tę drużynę 4:2, natomiast rówieńska Hasmonea przegrała ze lwowską – 1:2).
W Równem grała również warszawska Legia, która pokonała Sokoła 5:3, a z Hasmoneą zremisowała (2:2). Bramki dla Hasmonei strzelili Pejsach Feldman i Stanisław Sawicki. Jeszcze jeden warszawski klub – Polonia – dwa razy zwyciężył w Równem z Hasmoneą (3:2 i 4:2).
Niestety, po osiągnięciu szczytu dla Sokoła nastąpił trudny okres. Już w 1931 r. swoich piłkarzy z Sokoła odwołał wojskowy i policyjny klub sportowy w Równem. W 1933 r. Sokół zaprzestał działalności, przekazując swoje funkcje klubowi Pogoń.
Reprezentacja Kowla w Chełmie najpierw przegrała z miejscową drużyną (3:6), ale w następnym dniu udało się jej osiągnąć remis (1:1). Wśród kowelskich piłkarzy wyróżniano Chmielawskiego, obrońcę Zacharuka, lewego skrzydłowy Marjana oraz centralnego napastnika Marynowskiego.
Szansę na dołączenie do grona najlepszych klubów województwa dostał WKS Łuck – drużyna otrzymała tytuł mistrza w klasie B. Głównym jej rywalem był dubieński Sokół, w składzie którego wyróżniano Leonida Mołczanowskiego – przyszłą gwiazdę międzywojennej i powojennej piłki nożnej.
W 1930 r. w Łucku z inicjatywy inspektora policji Jana Płotnickiego oraz komisarza Jana Berenda, założono piłkarską drużynę Policyjnego Klubu Sportowego. Pierwsze wyniki towarzyskich meczów świadczyły o ambitnych planach nowego klubu: PKS Łuck pokonał A-klasowe drużyny z Równego i Kowla. Z rówieńską Hasmoneą zwyciężył on wynikiem 3:2, a Hallerczyk i kowelska Hasmonea przegrały z PKS Łuck – oba kluby wynikiem 3:0. Policyjne kluby założono również w Równem i Kowlu, ale to właśnie łucki PKS stał się jednym z liderów wołyńskiej piłki. Rówieńska i kowelska drużyna klubu po kilku latach przestały istnieć.
O liderze Wołynia w klasie C – łuckiej Hasmonei – jako o «moralnym mistrzu» Łucka napisał krakowski «Przegląd Sportowy». Żydowscy piłkarze wojewódzkiego miasta jesienią pokonali A-klasową drużynę WKS Łuck (4:2) oraz nowo powstały PKS Łuck (2:0). W składzie drużyny wyróżniono bramkarza Leibla, beka Rapapcita, pomocnika Szejnbauma, napastników Pinusa, Fridboima i Ajzenberga.
W kolejnych dwóch latach PKS Łuck oraz łucka Hasmonea, jak i WKS Łuck, weszły do wołyńskiej klasy A.
Serhij HRUDNIAK
P. S. od autora: Tekst został opracowany na podstawie publikacji w prasie z roku 1930 – w czasopismach «Echo Rówieńskie» (Równe), «Przegląd Sportowy» (Kraków), «Przegląd Wołyński» (Łuck), «Ziemia Wołyńska» (Łuck), «Stadjon» (Warszawa). Dziękuję również za pomoc w przygotowaniu materiału Jurijowi Melnykowi i Wołodymyrowi Morozowowi (Zdołbunów), Bogdanowi Lupie i Denysowi Mandziukowi (Lwów).
Będę bardzo wdzięczny wszystkim osobom, które udzielą mi informacji o wołyńskich działaczach i piłkarzach w okresie międzywojennym, udostępnią ich zdjęcia lub dokumenty. Można mnie znaleźć na Facebooku (Serhiy Grudnyak) lub napisać do mnie na: sgrudnyak@gmail.com
CZYTAJ TAKŻE:
ROK 1921: POCZĄTKI PIŁKI NOŻNEJ W WOJEWÓDZTWIE WOŁYŃSKIM
ROK 1922: PIERWSZE MISTRZOSTWA DLA WOŁYŃSKICH KLUBÓW
ROK 1923: AWANS WKS KOWEL DO KLASY A
ROK 1924: WKS KOWEL JEDNYM Z LIDERÓW KLASY A
WOŁYŃSKA PIŁKA W LATACH 1925–1926: PIERWSZE OSIĄGNIĘCIA SOKOŁA
WOŁYŃSKA PIŁKA W ROKU 1926: POWRÓT HALLERCZYKA
WOŁYŃSKA PIŁKA W ROKU 1927: SEZON PRZED «ROZWODEM»
