O potrzebie przywrócenia imienia Józefa Łobodowskiego zbiorowej pamięci Ukraińców i Polaków rozmawiali uczestnicy sesji naukowej, która odbyła się w Łucku w ramach Roku Józefa Łobodowskiego.
27 września na Wschodnioeuropejskim Uniwersytecie Narodowym im. Łesi Ukrainki uczczono pamięć Józefa Łobodowskiego – polskiego pisarza, publicysty, tłumacza i promotora ukraińskiej literatury i kultury. Sesja naukowa «Literacka spuścizna Józefa Łobodowskiego w kulturowym kontekście współczesności» oraz wręczenie Nagrody, która nosi imię pisarza, odbyły się z okazji 110. rocznicy jego urodzin.
Oba wydarzenia zostały zorganizowane przez Konsulat Generalny RP w Łucku, Wydział Filologii i Dziennikarstwa WUN im. Łesi Ukrainki oraz lubelski oddział Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. W uroczystym otwarciu sesji naukowej wzięli udział konsul Konsulatu Generalnego RP w Łucku Teresa Chruszcz, wicemarszałek Województwa Lubelskiego Zbigniew Wojciechowski, prezes lubelskiego oddziału Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, Zbigniew Fronczek, przedstawiciele władz miasta i obwodu, kierownictwo uniwersytetu, polscy i ukraińscy pisarze i naukowcy, wykładowcy i studenci.
Jurij Hromyk, dziekan Wydziału Filologii i Dziennikarstwa, przypomniał zgromadzonym, że pierwsza Nagroda im. Józefa Łobodowskiego również została wręczona na Uniwersytecie im. Łesi Ukrainki. Wówczas, w 2015 r., jej laureatami zostali absolwent Wydziału Filologii i Dziennikarstwa, pisarz Wasyl Słapczuk, poetka i tłumaczka Olena Krysztalska praz prof. Feliks Czyżewski z UMCS.
«Dzisiaj spotykamy się wokół postaci Józefa Łobodowskiego. Nasze wspólne działania, Konsulatu, Wydziału Filologii i Dziennikarstwa, jak również lubelskiego oddziału Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, mają na celu przywrócenie mu właściwego miejsca» – powiedziała konsul Teresa Chruszcz. Dodała, że Konsulat Generalny RP w Łucku w 110. rocznicę urodzin Józefa Łobodowskiego wybrał go jako twórcę, który był piewcą Ukrainy, do szczególnej promocji.
Podczas powitalnego przemówienia Zbigniew Wojciechowski zaznaczył, że Józef Łobodowski jest jego zdaniem i polskim, i ukraińskim pisarzem, bo jego spuścizna jest wspólna dla obu narodów.
Uczestnicy sesji naukowej pt. «Literacka spuścizna J. Łobodowskiego w kulturowym kontekście współczesności» rozmawiali o relacjach Łobodowskiego z ukraińską emigracją, ukraińskich wątkach w jego twórczości oraz drodze ku ukraińskiemu czytelnikowi.
«Nawet 110 lat później Józef Łobodowski nadal mówi o polsko-ukraińskim i ukraińsko-polskim porozumieniu – powiedziała prof. Natalia Sydorenko. Podkreśliła, że pisarz wskazywał także na potrzebę wzmocnienia poczucia solidarności między obu narodami i był przekonany, że przeciwdziałać rosyjsko-sowieckiemu zagrożeniu można tylko za pomocą polsko-ukraińskiego porozumienia.
Na zakończenie panelu «Józef Łobodowski i Ukraina» odbyła się prezentacja monografii prof. Switłany Krawczenko «Józef Łobodowski – twórca, myśliciel, buntownik i ukrainofil. Życie i twórczość». Publikacja ukazała się dzięki wsparciu finansowemu Konsulatu Generalnego RP w Łucku. Przedstawia życie, twórczość i spuściznę pisarza oraz sprzyja przywróceniu jego imienia zbiorowej pamięci Ukraińców.
W drugiej połowie dnia odbył się panel «Między Lublinem a Łuckiem: dialogi kulturalno-literackie», w trakcie którego naukowcy rozmawiali m.in. o poezji i prozie Łobodowskiego. Następnie aktorzy teatru «Harmyder» przedstawili fragmenty spektaklu «Monodie w czerwonym» poświęcone Józefowi Łobodowskiemu oraz Zuzannie Ginczance.
V Międzynarodowa Nagroda im. Józefa Łobodowskiego została wręczona prof. dr. hab. Hryhorijowi Arkuszynowi z WUN im. Łesi Ukrainki za osiągnięcia w zakresie badań nad dialektami na polsko-ukraińsko-białoruskim pograniczu. Hryhorij Akrkuszyn jest autorem licznych publikacji naukowych, m.in. dwutomowego wydania «Słownika zachodniopoleskiej gwary», twórcą etnolingwinistycznego atlasu, specjalistą w zakresie onomastyki oraz argotu, kierownikiem międzynarodowych projektów badawczych.
Nagrodę otrzymał również Serhij Jefimenko, dyrektor Wołyńskiej Filharmonii Obwodowej, za długotrwałą działalność kulturalną oraz popularyzację muzyki klasycznej. Jefimenko jest jednym z organizatorów Międzynarodowego Festiwalu «Strawiński i Ukraina», który po raz pierwszy został zorganizowany w 1994 r., a od 2005 r. regularnie odbywa się w Łucku i Uściługu.
Tekst i zdjęcia: Natalia DENYSIUK, Anatol OLICH
CZYTAJ TAKŻE:
STRZAŁ W DZIESIĄTKĘ. ROZMOWA Z ADAMEM TOMANKIEM – SIOSTRZEŃCEM JÓZEFA ŁOBODOWSKIEGO
