70 lat temu zmarł bp Adolf Szelążek, ordynariusz diecezji łuckiej
Wydarzenia

W niedzielę 9 lutego minęła 70. rocznica odejścia do domu Ojca Pasterza diecezji łuckiej, biskupa Adolfa Piotra Szelążka. W łuckim kościele Świętych Apostołów Piotra i Pawła, świątyni, w której mieściła się katedra Sługi Bożego, wołyńscy katolicy modlili się o jego rychłą beatyfikację.

Biskup Adolf Piotr Szelążek rządził łuckim kościołem w latach 1925–1950. Jak trudne było zadanie, powierzone nowo mianowanemu ordynariuszowi, potwierdzają słowa księcia Janusza Radziwiłła, który po tym, jak poznał biskupa, powiedział: «Nie wiem, czy mam gratulować Excelencji czy współczuć». Ogromne terytorium diecezji, niewielka liczba świątyń, niedobór księży, brak struktur kościelnych, ateistyczna propaganda – oto wyzwania, którym musiał sprostać biskup. Niestrudzona praca przyniosła owoce i z czasem życie religijne w diecezji łuckiej odrodziło się. W 1939 r. było w niej już 325 świątyń w 16 dekanatach, ponad 240 księży, własne seminarium i drukarnia, cztery(!) czasopisma, działały także organizacje edukacyjne i charytatywne.

Szelazek 01

Zdjęcie z archiwum Zgromadzenia Sióstr św. Teresy od Dzieciątka Jezus

Najtrudniejsza próba przyszła jednak później. Podczas II wojny światowej biskup Szelążek wspólnie ze swymi wiernymi przeżył pierwszą okupację sowiecką i represje, jakie przyniosła, a następnie okupację niemiecką, Rzeź Wołyńską i ponowne przyjście sowietów.

Na początku stycznia 1945 r. ksiądz biskup został aresztowany. Oficjalnym powodem aresztowania miała być «agitacja antyradziecka i zdrada Ojczyzny», ale prawdziwą przyczyną była odmowa opuszczenia diecezji i powierzonej mu trzody. 80-letni więzień mężnie przeszedł przesłuchania i zastraszanie.

Szelazek 00

Zdjęcie z akt archiwalnych

Po 16 miesiącach dzięki wysiłkom amerykańskich dyplomatów biskup Adolf Piotr Szelążek został zwolniony. Ostatnie lata życia Sługa Boży spędził w Zamku Bierzgłowskim koło Torunia, gdzie zmarł z modlitwą na ustach 9 lutego 1950 r. o godz. 11.30.

Szelazek 03

Szelazek 04

Zamek Bierzgłowski

Szelazek 02

Grób łuckiego biskupa w kościele Świętego Jakuba w Toruniu

Szelazek 05

Płyta nagrobna, pod którą wcześniej spoczywało ciało biskupa Adolfa Szelążka, została przywieziona do Łucka 18 lutego 2018 r.

Do ostatniego tchnienia łucki pasterz tęsknił za swoją diecezją, której nie nazywał inaczej niż «moja ukochana Oblubienica» i «ukochany Wołyń». O pobycie w Zamku Bierzgłowskim napisał: «Chociaż wszystkiego mam pod dostatkiem i jest mi tutaj bardzo dobrze, to tęsknię za Wołyniem. I gdyby mi ktoś powiedział wróć – natychmiast bym wrócił, nawet do warunków gorszych i do ubóstwa».

Obecnie w Rzymie toczy się proces beatyfikacyjny biskupa. Modlitwę wdzięczności za jego posługę i prośbę o rychłą beatyfikację swego biskupa wierni Kościoła katolickiego w Łucku zanosili podczas mszy św. pod przewodnictwem biskupa Witalija Skomarowskiego, obecnego ordynariusza diecezji łuckiej.

Szelazek 06

Szelazek 07

Szelazek 08

Tekst i zdjęcia: Anatol OLICH

CZYTAJ TAKŻE:

NIE PORZUCIŁ SWOICH WIERNYCH

W ŁUCKU ZOSTAŁA PRZEDSTAWIONA SZTUKA TEATRALNA O BISKUPIE ADOLFIE PIOTRZE SZELĄŻKU

SZCZĄTKI ŁUCKIEGO BISKUPA POCHOWANO PONOWNIE W TORUNIU

DO ŁUCKA PRZYWIEZIONO PŁYTĘ NAGROBNĄ BISKUPA SZELĄŻKA

 

Powiązane publikacje
«Nie zamykamy tej historii». W Łucku podsumowano projekt o rzeźbiarzu Stanisławie Sarcewiczu
Wydarzenia
Podczas końcowej prezentacji projektu «Sarcewicz: wirtualny powrót łuckiego geniusza sztuki naiwnej» zespół, który go realizował, przedstawił jego rezultaty, podzielił się doświadczeniami z jego wdrażania oraz przemyśleniami na temat innych inicjatyw.
05 grudnia 2025
Ogród rzeźb łuckiego artysty Stanisława Sarcewicza można obejrzeć on-line
Wydarzenia
Platforma «Algorytm Działań» uruchomiła stronę internetową sartsevych.algorytm.ngo, poświęconą życiu i twórczości łuckiego rzeźbiarza Stanisława Sarcewicza.
24 listopada 2025
Oświecicielka z Korca
Artykuły
O Zofii Rudominie-Dusiatskiej (z domu Endrukajtis) historycy napisali niewiele. Wspominając tę «cichą kresową bohaterkę» w 140. rocznicę jej urodzin, będę się opierał nie tylko na ich publikacjach, lecz też na danych, które znalazłem w źródłach drukowanych i archiwalnych z XIX–XX w.
21 listopada 2025
Zajrzeć do ogrodu Sarcewicza
Artykuły
Już od czterech miesięcy Platforma «Algorytm Działań» przy wsparciu Ukraińskiej Fundacji Kultury prowadzi badania nad postacią rzeźbiarza naiwisty Stanisława Sarcewicza, który mieszkał i tworzył w Łucku.
22 września 2025
W Łucku zaprezentowano książkę o żołnierzach Armii Andersa związanych z Wołyniem
Wydarzenia
W Łucku ukazała się książka «Wołynianie w Armii W. Andersa w czasie II wojny światowej». Publikacja została zaprezentowana w Bibliotece Ołeny Pcziłki.
06 marca 2025
Emanuel Małyński – człowiek legenda z Polesia. Dziedzictwo publicystyczne i pisarskie
Artykuły
Emanuel Małyński (1873–1938) to postać nietuzinkowa – polski pisarz i publicysta, którego życie i twórczość pozostają interesującym świadectwem złożonych czasów, w których przyszło mu żyć.
28 stycznia 2025
Emanuel Małyński – człowiek legenda z Polesia. Hojny darczyńca, filantrop
Artykuły
Na Wołyniu Emanuel Małyński włączył się w liczne prace społeczne, wspierając działania wojewody Henryka Józewskiego. Był znanym filantropem i hojnym darczyńcą dla instytucji publicznych. Jego działalność filantropijna przyciągała najwięcej uwagi i szacunku. W pamięci ludowej pozostał jako człowiek, który z hojnością i oddaniem służył swojej ziemi i mieszkańcom.
14 stycznia 2025
Emanuel Małyński – człowiek legenda z Polesia. Pilot pierwszej generacji, mecenas lotnictwa
Artykuły
Emanuel Małyński (1873–1938) zdawał się być uosobieniem ducha epoki – czasów, kiedy niebo przestało być granicą, a stało się wyzwaniem. Jego ambicje i odwaga budziły podziw zarówno na Wołyniu, jak i poza nim, choć ich cena bywała wysoka. Małyński, człowiek zamożny i hojnie wspierający postęp techniczny, zainwestował swoje środki i czas w rozwój lotnictwa, znacznie przyczyniając się do jego rozkwitu w początkach XX wieku.
20 grudnia 2024
Emanuel Małyński – człowiek legenda z Polesia. Próba unieważnienia testamentu
Artykuły
Emanuel Małyński pozostawił po sobie testament, który jest nie tylko aktem ostatniej woli, ale też świadectwem jego wielkiego serca. Sporządzony 7 października 1937 r. w Poznaniu przez notariusza Stefana Piechockiego, dokument ten odzwierciedla jego praktyczny, pełen pasji charakter.
26 listopada 2024