Chołoniewicze – Dół śmierci
Artykuły

Ten fotoreportaż poświęcam zamordowanemu na okopach z I Wojny Światowej, koło Chołoniewicz Henrykowi Szczepkowskiemu. Pochował Go Wacław Wesoły s. Józefa, Czech z Halinówki, a opowiedział mi o tym syn Wacława, Henryk.

Za dworem Kerna w Chołoniewiczach były doły, z których ludzie wydobywali piasek na swoje potrzeby. W te doły byli wrzucani zamordowani Polacy z okolicy. Natalia Słuczyk opowiadała jak z Tatą przysypywała zwłoki, które były pochowane zbyt płytko i dzikie zwierzęta je pożerały.

Spotkanie z Natalią Słuczyk było jakby przypadkowe, jak to ujął ks. Bp Marcjan Trofimiak – Dei consilio. Kiedy nas zobaczyła, a towarzyszył mi Marek Czapla, który filmował, opowiedziała o tym, jaki sen przyśnił się jej dzisiaj nad ranem. Gdy zaczęła mówić, doznałem dziwnego uczucia, jak powiadają ludzie, że: «włosy stają do góry». «Śniła mi się moja Mama, co zmarła już dawno, stała tam koło dołu. Zobaczyłam Ją i do Niej idę, a koło niej Polacy, Ci z dołu, stoją żywi. Podeszłam i widzę dół pusty i suchy, a oni w tej ziemi umorusani i pokrwawieni stoją. Pytam się Mamy, po co oni z tego dołu wyszli? «Na Księdza czekają, żeby Ich pochował» – odpowiedziała Mama. Wtedy się obudziłam, ubrałam i idę na drogę, a tu was widzę» – powiedziała Natalia Słuczyk.

Film z VI Pielgrzymki, w 85 minucie jest Msza Św. przy Dole Śmierci: https://www.youtube.com/watch?v=gQmii77a_fo

Dół Śmierci w Chołoniewiczach.

Dół Śmierci w Chołoniewiczach

Mój syn Oskar Horoszkiewicz pomaga kopać dół pod krzyż.

Mój syn Oskar Horoszkiewicz pomaga kopać dół pod krzyż

Stawiamy krzyż. Pozwolenie od właściciela gruntu otrzymaliśmy po krótkiej rozmowie, poparci przez sołtysa. W ten sam dzień Ukraińcy w centrum wsi stawiali piękny krzyż dębowy, dziwny zbieg okoliczności.

Stawiamy krzyż. Pozwolenie od właściciela gruntu otrzymaliśmy po krótkiej rozmowie, poparci przez sołtysa. W ten sam dzień Ukraińcy w centrum wsi stawiali piękny krzyż dębowy, dziwny zbieg okoliczności

Stawiamy krzyż.

Tablica z krzyża.

Tablica z krzyża

Dwór Kerna, krzyż stoi za tym dworem może 50–60 metrów.

Dwór Kerna, krzyż stoi za tym dworem może 50–60 metrów

Uroczysta Msza Święta.

Uroczysta Msza Święta

Ksiądz pochował Ich 16 lipca 2011 r. Czekali na to 68 lat.

Ksiądz pochował Ich 16 lipca 2011 r. Czekali na to 68 lat

 

Tekst i zdjęcia: Janusz HOROSZKIEWICZ

P. S.: Zainteresowani mogą uzyskać więcej informacji pod adresem mailowym: janusz-huta-stepanska@wp.pl

***

Tekst ukazał się w cyklu «Szlakiem Wołyńskich Krzyży wokół Huty Stepańskiej z Januszem Horoszkiewiczem».

CZYTAJ TAKŻE:

WOŁYŃ JAK CHLEB POWSZEDNI. FOTO

OMELANKA – UROCZYSKO KLIMOWE

ROMASZKOWO, GMINA STYDYŃ WIELKI

HAŁY W GMINIE ANTONÓWKA, POWIAT SARNY

Powiązane publikacje
Na cmentarzu wojskowym w Zborowie odprawiono mszę świętą
Wydarzenia
15 sierpnia na cmentarzu wojskowym w Zborowie została odprawiona uroczysta msza święta z okazji święta Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny oraz Święta Wojska Polskiego.
16 sierpnia 2026
Parafianie kościoła w Dubnie uczcili pamięć polskich żołnierzy poległych w 1920 roku
Wydarzenia
15 sierpnia Polacy obchodzą 106. rocznicę tzw. Cudu nad Wisłą, kiedy to w Bitwie Warszawskiej z 1920 r. nastąpił przełom na korzyść Wojska Polskiego. Dzięki temu Polacy, przy udziale sojuszniczej Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej, powstrzymali marsz bolszewików na Europę.
15 sierpnia 2026
W Dubnie przeprowadzono dalsze prace porządkowe na miejscowym cmentarzu
Wydarzenia
13 sierpnia członkowie Dubieńskiego Towarzystwa Kultury Polskiej oraz parafianie kościoła Świętego Jana Nepomucena kontynuowali porządkowanie cmentarza przy ulicy Myrohoszczańskiej w Dubnie.
14 sierpnia 2026
Teren wokół kaplicy-mauzoleum w Zborowie uporządkowany
Wydarzenia
Członkinie Polonijnego Stowarzyszenia Kulturalno-Oświatowego w Tarnopolu uporządkowały cmentarz wojskowy w Zborowie.
10 sierpnia 2026
W Dubnie i w forcie Tarakanów trwają prace porządkowe przy grobach polskich żołnierzy
Wydarzenia
Członkowie Dubieńskiego Towarzystwa Kultury Polskiej prowadzą zakrojone na szeroką skalę prace porządkowe na terenie otaczającym groby polskich żołnierzy na cmentarzu przy ulicy Myrohoszczańskiej w Dubnie oraz w forcie Tarakanów.
07 sierpnia 2026
Na kwaterach polskich na cmentarzu komunalnym w Kowlu spryskano chwasty
Wydarzenia
Po ostatnim porządkowaniu polskich mogił na cmentarzu komunalnym w Kowlu, które miało miejsce 22 lipca, miejscowe Towarzystwo Kultury Polskiej zaplanowało kolejny krok, czyli spryskanie kwater, którymi się opiekuje, środkami chwastobójczymi.
03 sierpnia 2026
Polskie cmentarze w Lubomlu, Rymaczach i Ostrówkach zostały uporządkowane
Wydarzenia
W lipcu członkowie Stowarzyszenia Kultury Polskiej im. Michała Ogińskiego w Lubomlu ponownie uporządkowali polskie cmentarze na Ziemi Lubomelskiej.
27 lipca 2026
TKP w Kowlu uporządkowało polską kwaterę wojskową na miejscowym cmentarzu
Wydarzenia
22 lipca członkowie Towarzystwa Kultury Polskiej w Kowlu zebrali się na cmentarzu komunalnym przy ulicy Niezależności, by uporządkować polskie pochówki.
24 lipca 2026
«Pierwszy raz tu jestem, ale na pewno nie ostatni». Polacy i Ukraińcy wspólnie pracowali w Kisielinie
Wydarzenia
Stary cmentarz katolicki w Kisielinie to jeden z pozytywnych przykładów wołyńskich nekropolii, które są regularnie porządkowane w ostatnich latach. W tym roku tradycję tę kontynuowało 12 wolontariuszy z Polski i Ukrainy.
14 lipca 2026