ABC kultury polskiej: Czarodziejski świat Józefa Mehoffera
Artykuły

«Teraz jesteś dla mnie prawie synonimem szafirowego koloru» – pisał Mehoffer do żony w trakcie pracy nad «Dziwnym ogrodem», jednym z najpiękniejszych ze swoich obrazów.

 Trudno w biografii Józefa Mehoffera odnaleźć ślady skandalu, burzliwych i niezwykłych romansów lub choćby jakiejś niezwyczajnej awantury. Zatem wszystkie te cechy, które sprawiają, że wydarzenie lub artysta «sprzedaje» się lepiej, w tym przypadku nie znajdują zastosowania. Jak więc zareklamować artystę, o którym można «tylko» powiedzieć, że był malarzem, grafikiem, rysownikiem, projektantem witraży, projektantem mebli, wnętrz i tkanin, scenografem teatralnym, a na dodatek kochał swoją żonę?

A może wyjątkowe, nasycone, intensywne, dotykające zmysłowości, symboliczne płótna mistrza, w których sfera rzeczywistości stapia się ze sferą wyobraźni, realizm natomiast przenika się z sacrum, wystarczą, aby raz na zawsze zakochać się w pracach Józefa Mehoffera. I nie trzeba już wtedy żadnych słów, żadnych biografii, żadnej analizy dzieła, można tylko stać i patrzeć na kolejne, wręcz metafizyczne obrazy – «Majowe słońce», «Czerwona parasolka», «Dziwny ogród». To przy nich odpływamy w inne, mniej realne światy, choć same dzieła wydają się, na pierwszy rzut oka, jak najbardziej mocno zakotwiczone w ziemskim realizmie.

Nawet dom artysty, pełniący w tej chwili rolę muzeum, mieszczący się w Krakowie przy ul. Krupniczej 26, jest uznawany przez zwiedzających za miejsce szczególne i wyjątkowe.

Malarz kochał każdy kontakt z naturą, to ona dawała mu pole dla twórczej wyobraźni. Flora z całą obfitością roślinnych motywów, z wyolbrzymionymi koronami kwiatów, przestylizowanymi pąkami, łodygami układającymi się w ozdobne, symetryczne sploty tworzą treść, aurę i klimat obrazów Mehoffera.

Józef Mehoffer, zgodnie z rodzinną tradycją – ojciec był prawnikiem po Uniwersytecie Lwowskim – studia rozpoczął na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jednocześnie jednak, ku radości swoich współczesnych i następnych pokoleń, zaczął naukę w Szkole Sztuk Pięknych. Może byłby i dobrym prawnikiem, ale prawdopodobnie nikt by już po latach o nim nie pamiętał, lecz artystą okazał się wręcz wyjątkowym.

Każdy, kto choćby raz zetknął się z pracami artysty, zapewne powie, że nie tylko nie roztrwonił ani nie zmarnował ogromnego talentu danego mu przez Opatrzność, ale w niezwykły sposób go rozwinął i pomnożył. Jego plastyczna wszechstronność budzi do dzisiaj podziw, graniczący u niektórych z uwielbieniem, a poziom do jakiego doszedł w swej sztuce, skłania do najwyższego szacunku.

Gabriela WOŹNIAK-KOWALIK,
nauczycielka skierowana do Łucka i Kowla przez ORPEG

CZYTAJ TAKŻE:

ABC KULTURY POLSKIEJ: JACEK MALCZEWSKI – OBSESJA ŚMIERCI I PASJA ŻYCIA

ABC KULTURY POLSKIEJ: ARTUR GROTTGER – MALARZ NIEPODLEGŁEJ

ABC KULTURY POLSKIEJ: KOSSAKOWIE – DZIADEK, OJCIEC I SYN

ABC KULTURY POLSKIEJ: MAŁY WIELKI CZŁOWIEK – JAN MATEJKO

ABC KULTURY POLSKIEJ: A JAK ASAMBLAŻ

ABC KULTURY POLSKIEJ: B – JAK BEKSIŃSKI ZDZISŁAW

ABC KULTURY POLSKIEJ: C JAK JAN CYBIS

ABC KULTURY POLSKIEJ: D JAK DUNIKOWSKI XAWERY

ABC KULTURY POLSKIEJ: ERNO ERB – NIEZWYKŁY MALARZ ZWYCZAJNYCH LUDZI

ABC KULTURY POLSKIEJ: F JAK FAŁAT I FANGOR

Powiązane publikacje
ABC kultury polskiej: Ewa Rossano – harmonia brązu i szkła
Artykuły
Ewa Rossano należy do niezwykle interesujących głosów współczesnej sztuki. Jej liczne rzeźby są opowieścią o sile i kruchości człowieka, trwaniu i przemijaniu. Część jej prac to brąz – symbol wielkiego ciężaru i brzemię dramatycznej historii człowieka, a druga część to szkło – światło i blask wspaniałych jego osiągnięć. Artystka maluje także obrazy oraz robi etiudy filmowe.
13 marca 2026
ABC kultury polskiej: Ludzie gór. Wanda Rutkiewicz i Jerzy Kukuczka
Artykuły
Ludzie gór nie należą wyłącznie do geografii. Do mniejszych i większych wzniesień, które przeciętnego człowieka przyprawiają o zawrót głowy. Przynależą do pewnego sposobu myślenia, do wewnętrznego krajobrazu, w którym granice wyznacza nie mapa, lecz odwaga i strach, upór i zwątpienie, a także samotność.
06 lutego 2026
ABC kultury polskiej: «Wratislavia Cantans» – Wrocław śpiewa od 60 lat!
Artykuły
Festiwal, który powstał w 1966 r., pokazuje nam przez lata, że muzyka jest sztuką spotkania ze sobą tych, którzy grają i śpiewają z tymi, którzy słuchają we wspólnej, przyjaznej i interesującej przestrzeni.
22 stycznia 2026
ABC kultury polskiej: Na świątecznym stole
Artykuły
Historia, tradycja i kultura każdego narodu to także kuchnia i potrawy podawane na świąteczny stół. W Polsce tę prawdę widać szczególnie wyraźnie podczas Wigilii, kiedy to na białym obrusie pojawiają się dania, które, choć nieraz przechodzą subtelne modernizacje lub ulegają dziwnym i nie zawsze przemyślanym przemianom, w swej istocie pozostają nośnikiem pamięci o dawnych czasach, wierzeniach, a nawet o sposobie myślenia naszych przodków.
23 grudnia 2025
ABC kultury polskiej: «Halo, halo, Polskie Radio Warszawa!»
Artykuły
Kto by pomyślał, że Polskie Radio jest z nami już sto lat. Wyobrażam sobie życie bez telewizji, ale bez radia już nie. Towarzyszyło mi zawsze. Należę do tej grupy, która szczególnie była związana z Programem 3 Polskiego Radia, z programem satyrycznym «60 minut na godzinę» emitowanym w latach 1974 – 1981 i z «Listą Przebojów Programu 3» Marka Niedźwieckiego nadawaną od 1982 r. do 2020 r.
12 grudnia 2025
ABC kultury polskiej: Książę celuloidu
Artykuły
Michał Waszyński to wielobarwna, wielowarstwowa i paradoksalna postać, której życiorys jest gotowym scenariuszem filmowym.
28 listopada 2025
ABC kultury polskiej: Zbigniew Cybulski – buntownik w ciemnych okularach
Artykuły
Była zima roku 1967. 8 stycznia Zbigniew Cybulski, najpopularniejszy wtedy aktor w Polsce, zginął tragicznie na dworcu kolejowym we Wrocławiu, wskakując z peronu do pociągu ekspresowego «Odra» odjeżdżającego do Warszawy. Po jego śmierci Telewizja Polska zorganizowała pokaz filmów z jego udziałem. Pamiętam, że jako dziecko oglądałem je u sąsiadów na czarno-białym telewizorze.
04 listopada 2025
ABC kultury polskiej: Konkurs Chopinowski
Artykuły
W tym roku w Warszawie po raz dziewiętnasty spotkali się najlepsi wirtuozi fortepianu. Było to święto muzyki wybitnego polskiego pianisty i kompozytora, światowych talentów, wielkich emocji, ale także kontrowersji wokół werdyktu jury. To wszystko pod nazwą Międzynarodowego Konkursu Pianistycznego im. Fryderyka Chopina.
30 października 2025
ABC kultury polskiej: Festiwale filmowe nad Wisłą
Artykuły
Jeśli jesteś wielkim fanem kina, przyjazd do Polski na wybrany festiwal filmowy jest jak najbardziej wskazany. Polska kinematografia od lat nie tylko tworzy dzieła doceniane na międzynarodowych arenach, ale także gości twórców z całego świata na prestiżowych festiwalach.
15 października 2025